جنگل‌های زاگرس وسیع‌ترین رویشگاه گونه‌های مختلف بلوط در ایران هستند که در سالیان اخیر مورد بی‌توجهی قرار گرفته و به‌شدت در معرض خطر قرار دارند. قارچ‌های اپی‌فیت بر سطح پیکره‌ی گیاهان وجود داشته و گروه‌های متنوعی از عوامل زیستی را تشکیل می‌دهند که تعیین تنوع و شناسایی این عوامل، جهت درک صحیح عملکرد آن‌ها در گیاهان ضروری است. با توجه به اینکه قارچ‌های اپی‌فیت می‌توانند تاثیر چشمگیری بر عملکرد گیاهان و پایداری اکوسیستم‌های گیاهی داشته باشند، مطالعه آن‌ها از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این پژوهش به شناسایی قارچ‌های اپی‌فیت شاخه و برگ درختان بلوط ایرانی در استان کرمانشاه پرداخته است. به این منظور، نمونه‌ برداری‌های میدانی طی دو سال متوالی در فصل‌های پاییز و زمستان از مناطق چهارزبر، چالابه، سرمیل و سرپل‌ذهاب از شاخه و برگ درختان بلوط استان کرمانشاه انجام شد. برای رشد و جداسازی قارچ‌ها، نمونه‌ها برروی محیط کشت سیب‌زمینی دکستروز آگار (Potato dextrose agar) کشت داده شدند. پس از به‌دست آوردن جدایه‌های خالص، شناسایی قارچ‌ها براساس ویژگی‌های مورفولوژیکی با کلیدهای معتبر شناسایی قارچ‌ها و توالی‌یابی ناحیه (Internal Transcribed Spacer) ITS انجام شد.   در این تحقیق 981 جدایه متعلق به 25 تاکسون قارچی از شاخه و برگ درختان بلوط در مناطق مختلف جنگلی در استان کرمانشاه جداسازی و شناسایی شد که 433 جدایه از شاخه و 548 جدایه از برگ به‌دست آمد. از میان گونه‌های شناسایی شده Aureobasidium pullulans، Quambalaria cyanescens، Gibberella intermedia،Cladosporium oxysporum ، Alternaria malorum، Helenozyma baotianmanensis*، Chaetomium cochliodes*، Mucor plumbeus، Fusarium acuminatum، Fusarium solani،Kalmusia variispora   از برگ‌های درختان بلوط و گونه‌های Acremonium sclerotigenum، Aureobasidium motuoense*، Cladosporium ramotenellum*، Coniochaeta polymorpha*، Coniochaeta deborreae*، Alternaria alterrnata،   Hydeomyces hydei*، Saccothecium sepincola* از شاخه‌های درختان بلوط جداسازی و شناسایی شدند. یک جدایه در سطح رده (Dothideomycetes) نیز از شاخه درختان بلوط جداسازی و شناسایی شد. پنج تاکسون تنها به صورت مورفولوژیک شناسایی شدند که شامل Aspergillus niger، Penicillium sp.,، Neoscytalidium dimidiatum ، Paecilomyces formosus، Beauveria bassiana بودند. گونه‌های ستاره دار برای اولین‌بار از ایران گزارش می‌شوند.

می‌تواند سبب کاهش عملکرد و کیفیت گشنیز شود.   

   چکیده   عنصر آهن یکی از مواد ریزمغذی ضروری برای ادامه حیات گیاهان است، به گونه‌ای که در سنتز کلروفیل، حفظ ساختار و عملکرد کلروپلاست ضروری است. این ریز‌مغذی به‌عنوان جزئی از، آنزیم‌های حیاتی مانند سیتوکروم‌های زنجیره انتقال الکترون عمل می‌کند. به سبب انحلال پذیری و قابلیت جذب نانوذرات اکسیدآهن و اکسیدآهن سیلیکا در گیاهان، می‌توانند به عنوان یک نانوکود موثر در رشد گیاهان مورد استفاده قرار گیرند. در تحقیق حاضر نانوذرات اکسیدآهن و اکسیدآهن سیلیکا به عنوان یک نانوکود بر خصوصیات جوانه‌زنی و رشدی رقم سهیل گیاه کاملینا در قالب طرح کاملا تصادفی (CRD) با 3 تکرار در شرایط in vivo و in vitro مورد ارزیابی قرار گرفت. سنتز نانوذرات اکسیدآهن به روش هم‌رسوبی و نانوذرات اکسیدآهن سیلیکا به روش سل‌ژل انجام شد. آنالیزهای مشخصه یابی مختلف (SEM،EDX ، FTIR، DLS و Zeta.potential) در تایید سنتز موثر نانوذرات انجام شد. صفات جوانه‌زنی شامل درصد جوانه‌زنی، طول ریشچه، طول ساقچه، تعداد برگ اصلی و فاصله‌ی برگ اصلی از برگ لپه‌ای و صفات رشدی شامل تعداد روز تا غنچه‌‌دهی، تعداد روز تا تولید خورجینک، تعداد روز تا رسیدگی، ارتفاع بوته، تعداد خورجینک در ساقه اصلی، تعداد خورجینک در ساقه فرعی، تعداد خورجینک در بوته، تعداد شاخه‌ی فرعی در بوته و تعداد دانه در هر خورجینک اندازه گیری شد. پس از تیمار بذور گیاه کاملینا با غلظت‌های متفاوت نانوذرات اکسیدآهن و اکسیدآهن سیلیکا (20 الی 100 میلی گرم بر لیتر) به روش نانوپرایمینگ و کشت بذر درمحیط MS به مدت یک هفته درصد جوانه‌زنی این بذور اندازه‌‌گیری شد. نتایج حاکی از افزایش درصد جوانه‌زنی بذور بر اثر تیمار با نانوذرات اکسیدآهن و اکسیدآهن سیلیکا تا غلظت mg/L 100 در هر دو شریط in vivo و in vitroبود. در گیاه کاملینا بیشینه طول ریشه‌چه در غلظت mg/L 80 نانوذره اکسیدآهن نسبت به حالت کنترل مشاهده شد. اثر بازدارنده غلظت های بالا نانوذرات اکسیدآهن سیلیکا بر رشد ریشه‌چه های نیز مشاهده شد به طوری که در غلظت mg/L 20 کمترین رشد ریشه‌چه ها مشاهده شد بر طبق نتایج این پژوهش تیمار نانوپرایمینگ بذر کاملینا در شرایط in vivo تا غلظت mg/L 80 نانوذره اکسیدآهن و تا غلظتmg/L 60 نانوذره اکسیدآهن سیلیکا اثر مثبت بر غنچه‌دهی داشته.   تولید خورجینک در ساقه اصلی غلظت های پایین تا mg/L 60 نانوذره اکسیدآهن سیلیکا و در ساقه فرعی غلظت های پایین تا mg/L 20 نانوذره اکسیدآهن بهترین عملکرد را داشتند. تولید دانه در گیاه کاملینا نیز در غلظت های پایین تا mg/L 20 نانوذره اکسیدآهن سیلیکا و mg/L 40 نانوذره اکسیدآهن بهترین عملکرد را داشتند. تولید شاخه فرعی وتعداد خورجینک در آن به ترتیب تا غلظت mg/L 20 نانوذره اکسیدآهن و mg/L 60 نانوذره اکسیدآهن سیلیکا اثر افزایشی را داشتند. نتایج این تحقیق نشان داد غلظت های 20 الی mg/L 80 نانوذره اکسیدآهن و 20 الی mg/L 60 نانوذره اکسیدآهن سیلیکا در گیاه کاملینا قابلیت استفاده به عنوان نانوکود را دارا می باشد . نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که نانوذرات اکسیدآهن و اکسیدآهن سیلیکا می‌توانند به‌عنوان نانوکودهای موثر در بهبود جوانه‌زنی و رشد گیاه کاملینا عمل کنند. با توجه به افزایش درصد جوانه‌زنی و بهبود صفات رشدی در غلظت‌های مشخص، این نانوذرات نه تنها به تقویت عملکرد گیاه کمک می‌کنند، بلکه می‌توانند به‌عنوان گزینه‌ای پایدار و کارآمد در کشاورزی مدرن مورد استفاده قرار گیرند. همچنین، اثرات منفی غلظت‌های بالای این نانوذرات بر رشد ریشه‌چه‌ها نشان‌دهنده نیاز به دقت در تعیین غلظت‌های بهینه برای دستیابی به بهترین نتایج است. در نهایت، این پژوهش می‌تواند مبنای مناسبی برای تحقیقات آتی در زمینه کاربرد نانوکودها در کشاورزی باشد و راهکارهایی برای افزایش بهره‌وری محصولات زراعی ارائه دهد. کلیدواژه ها: نانوکود، اکسیدآهن، کاملینا، اکسیدآهن سیلیکا، نانوپرایمینگ

چکیده گندم نان یکی از گیاهان زراعی در جهان است و نقش مهمی در امنیت غذایی دارد. هر چند عنصر سیلیسیم جزء عناصر ضروری برای رشد گیاه به شمار نمیآید. با این حال، نتایج تحقیقات اخیر نشان داده که سیلیسیم در افزایش مقاومت گیاهان به تنشهای محیطی موثر بوده است. لذا، این آزمایش با هدف مقایسه ذرات اکسید سیلیسیم با قطر متفاوت، سیلیکات سدیم و سیلیکات پتاسیم در کاهش خسارت تنش خشکی در گندم دیم انجام شد. آزمایش در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه پژوهشی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل فرمهای مختلف سیلیسیم )بدون مصرف سیلیسیم )شاهد(، سیلیکات پتاسیم ) 3SiO2K (، سیلیکات سدیم ) 3SiO2Na (، نانوذرات اکسید سیلیسیم ) 2SiO ( با قطر ذرات 8 نانومتر، نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 1 ± 12 نانومتر، نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 5 ± 25 نانومتر، نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 5 ± 65 نانومتر، اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 1000 نانومتر، اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 5000 نانومتر، اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 10000 نانومتر و اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 100000 نانومتر( بودند. نتایج نشان داد که کاربرد فرمهای مختلف سیلیسیم موجب بهبود رشد و عملکرد گندم نان شدند. به طوری که بیشترین قطر برگ ) 77 / 2 میلیمتر(، طول سنبله ) 38 / 11 سانتیمتر( و تعداد سنبلچه در سنبله ) 19 / 15 عدد( از محلولپاشی نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 8 نانومتر به دست آمد. به علاوه، مقایسه میانگینها نشان داد که تیمار نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر 12 نانومتر و سیلیکات سدیم موجب افزایش 17 / 35 و 93 / 32 درصدی تعداد دانه در سنبله نسبت به شاهد شدند. همچنین بیشترین وزن هزار دانه در تیمار سیلیکات پتاسیم، اکسید سیلیسیم با قطر 10000 نانومتر و نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر 25 و 8 نانومتر دیده شد. محلولپاشی نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر 25 نانومتر به ترتیب باعث افزایش 23 / 38 ، 20 / 49 و 60 / 57 درصدی میزان عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و عملکرد کاه نسبت به شاهد شد . گیاهان محلولپاشی شده با نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر ذرات 8 و 12 نانومتر به طور معنیداری از میزان کلروفیل a، کلروفیل b و کلروفیل کل بیشتری نسبت به سایر فرمهای سیلیسیم برخوردار بودند. از طرفی، بالاترین میزان پرولین، پروتئین و قندهای محلول برگ با کاربرد تیمارهای نانوذرات اکسید سیلیسیم با قطر 8 ، 12 ، 25 و 65 نانومتر دیده شد. مشخص شد که کاربرد فرمهای مختلف سیلیسیم موجب کاهش محتوای مالوندیآلدئید و پراکسید هیدروژن و افزایش فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی کاتالاز، پراکسیداز و سوپراکسید دیسموتاز برگ در مقایسه با شاهد شدند. به طور کلی، تیمارهای نانو ذرات اکسید سیلیسیم در مقایسه با فرم غیرنانو به طور موثرتری عملکرد، اجزای عملکرد و صفات بیوشیمیایی گندم را افزایش دادند که نشان دهنده توانایی بهتر نانوذرات به دلیل ابعاد کوچکتر و سطح بیشتر آنها است. بنابراین، توصیه میشود برای افزایش رشد و عملکرد گندم نان دیم و کاهش آسیب تنش خشکی، پیشنهاد میشود که از محلولپاشی فرم نانو ذرات دی اکسید سیلیسیم استفاده شود. کلیدواژهها: آنزیم آنتیاکسیدان، عملکرد دانه، سیلیسیم، گندم، نانو ذره  

   سیب گوشت سرخ یکی از درختان میوه خاص و کمیاب می‌باشدکه به دلیل قرمز بودن رنگ گوشت آن،کیفیت خوراکی و میزان بالای آنتی‌اکسیدان موجود درآن مورد توجه است. بنابراین دستیابی به روش بهینه و مناسب به منظور ریزازدیادی آن از اهداف اصلی کشت بافت می‌باشد. در این مطالعه تاثیرکیتوزان و سدیم نیتروپروساید بر ریزازدیادی سیب گوشت سرخ (بسطام و بکران) مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله پرآوری اثر غلظت‌های مختلف سدیم نیتروپروساید (3،0 و 5 میلی‎گرم بر لیتر)، کیتوزان (0، 20، 40   و60   میلی‌گرم بر لیتر) و اثر متقابل آن‌ها در محیط کشت پایه   MS حاوی تنظیم کننده رشد گیاهی 1 میلی‌گرم بر لیتر BAP و 1/0 میلی‌گرم بر لیتر IBA مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله باززایی از برگ، بخش انتهایی برگ در شرایط تاریکی روی محیط کشت پایه ‌ MS حاوی تنظیم کننده‌های رشد 3/3 میلی‌گرم بر لیتر TDZ و 4/0 میلی‌گرم بر لیتر IBA قرار گرفت و پس از چهار هفته ریزنمونه‌های فوق به منظور بررسی اثر غلظت‌های سدیم نیتروپروساید (3،0 و 5 میلی‎گرم بر لیتر) و کیتوزان (0، 20، 40   و60 میلی‌گرم بر لیتر) و اثر متقابل آن‌ها در محیط پایه MS حاوی تنظیم کننده رشد گیاهی 1 میلی‌گرم بر لیتر BAP و 1/0 میلی‌گرم بر لیتر IBA قرار گرفت. در مرحله ریشه‌دهی، به منظور بررسی نوع محیط کشت پایه MS 2/1 (جامد و مایع) و غلظت‌های تنظیم کننده رشد IBA (0، 1، 2 و3 میلی‌گرم بر لیتر) انجام شد. طبق نتایج مشاهده شده در مرحله پرآوری بیشترین قطر ساقه (17/0 میلی متر) مربوط به ژنوتیپ بسطام در محیط کشت حاوی کیتوزان با غلظت 40 میلی‌گرم بر لیتر و بیشترین طول و عرض برگ (74/1 و97/0 سانتی‌متر به ترتیب) در ژنوتیپ بکران درمحیط کشت حاوی کیتوزان با غلظت 20 میلی‌گرم بر لیتر مشاهده شد. بلندترین ارتفاع گیاهچه (26/6 سانتی‌متر) مربوط به ژنوتیپ بسطام در محیط فاقد تیمار      و بیشترین تعداد برگ (51/16 عدد)، طول و عرض برگ (49/1 و 90/0 سانتی‌متر) مربوط به ژنوتیپ بکران در    محیط حاوی   با غلظت 5 میلی‌گرم بر لیتر می‌باشد. در آزمایش باززایی از برگ ژنوتیپ بسطام، بیشترین درصد باززایی (30 درصد) و تعداد نوساقه (50/5 عدد) در محیط کشت حاوی40 میلی‌گرم بر لیتر کیتوزان و3 میلی‌گرم بر لیتر    به دست آمد و بیشترین ارتفاع نوساقه   مربوط به اثرمتقابل40 میلی‌گرم بر لیتر کیتوزان و 5 میلی‌گرم بر لیتر    بود. آزمایش ریشه‌دهی ژنوتیپ بکران حاوی تنظیم کننده رشد 2 میلی‌گرم بر لیتر IBA بیشترین تعداد ریشه (17/3 عدد) تولید نموده و ژنوتیپ بکران در محیط کشت جامد حاوی تنظیم کننده رشد 2 میلی‌گرم بر لیتر IBA ، بلندترین طول ریشه (78/3 سانتی‌متر) مشاهده شده. نتایج نشان داد بیشترین درصد زنده‌مانی گیاهچه‌های سازگار شده مربوط به ژنوتیپ بکران (96 درصد) بود. کلید واژگان: کشت بافت، سیب گوشت سرخ،   پرآوری، ریزازدیادی

با توجه به نرخ افزایشی جمعیت جهان و با افزایش تقاضا در محصولات کشاورزی، کشت گلخانه‌ای به منظور افزایش تولید در واحد سطح دارای اهمیت بسیار زیادی است. تنشهای مح?طی از قب?ل دمای ز?اد، سـرمای شـد?د، خشـکی، شوری و عناصر سنگین تاث?ر منفی بر متابول?سم گیاه دارند. شوری، یکی از شایع‌ترین تنش‌های محیطی است که رشد و نمو گیاهان را تحت شعاع قرار می‌دهد. بذور در مرحله کاشت تا اسقرار گیاهچه شدیدا در برابر تنش‌ها آسیب‌پذیر می‌باشند. کودهای زیستی دارای میکرواورگانیسم‌هایی است که می‌تواند با روشهایی مانند تثبیت کردن نیتروژن، حل کردن فسفات، رها سازی یون پتاسیم و یا تامین نمودن آهن و دیگر عناصر مورد نیاز   به بهبود تغذیه گیاه کمک کند. به منظور بررسی ویژگی‌های بذر خیار گلخانه‌ای (رقم نگین) در شرایط تنش شوری، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار، سه سطح پتاسیم ( (شاهد ، 100 و 200 میلی‌گرم بر لیتر با سولفات پتاسیم)، دو سطح کود زیستی (شاهد و   باکتری باسیلوس ساتیوا (CFU/ml و سه سطح تنش شوری (شاهد، 7 و 14 دسی‌زیمنس بر متر با کلرید سدیم)   انجام شد. بذرها در پتری‌دیش کشت شد و در آن تیمارها اعمال گردید و درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، میانگین جوانه‌زنی و شاخص قدرت بذر محاسبه گردید. افزایش غلظت پتاسیم در شوری بالا اثرات مثبت افزایشی در تمام صفات مورد بررسی ایجاد کرد. برهمکنش تیمارهای اعمال شده بر بذر خیار گلخانه ای، شاخص قدرت بذر، طول ریشه‌چه، وزن تر گیاهچه، وزن خشک ساقه‌چه و گیاهچه را افزایش داد. اما کود زیستی در آزمایشگاه تاثیر معنی‌داری بر صفات مورد بررسی نداشت. کلیدواژه­ها : محصولات گلخانه ای، سولفات پتاسیم، باکتری باسیلوس ساتیوا، کلرید سدیم، شاخص جوانه‌زنی  

توزیع سرعت یکی از مهمترین مباحث در کانال‌های روباز است که با استفاده از آن می‌توان پارامتر‌هایی نظیر دبی و تنش برشی روی جداره‌ها را به دست آورد. توزیع سرعت در رودخانه‌ها به‌صورت سه بعدی است و می‌توان برای بر‌آورد توزیع سرعت از معادلات ناویراستوکس استفاده کرد. حل عددی معادلات حاکم بر جریان به‌صورت سه‌بعدی، پیچیده است. در برخی شرایط که سازه در مسیر رودخانه قرار ندارد، می‌توان معادلات را با درنظر گرفتن فرضیات به‌صورت دو بعدی حل کرد. در این تحقیق برای تخمین توزیع سرعت دو بعدی از مدل ریاضی ساده، کین و همکاران که یک معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی به فرم معادله پواسون است، استفاده می‌شود. معادله حاکم بر جریان با استفاده از روش حجم محدود جداسازی و با اعمال شرایط مرزی حل می‌شود. شبکه‌بندی محدوده حل، اولین گام در حل عددی معادلات دیفرانسیل است. با استفاده از شبکه‌بندی منظم مستطیلی و یا مثلثی می‌توان توزیع سرعت را در یک مجاری روباز محاسبه کرد. یکی از روش‌های معمول در برخورد با هندسه‌های پیچیده استفاده از شبکه بی‌سازمان مثلثی است. بدلیل طبیعت بی‌سازمان، در این نوع شبکه می‌توان المان‌ها را با شکل‌های متفاوتی در میدان با هر پیچیدگی هندسی تولید کرد. هدف از این پژوهش، توسعه مدل دوبعدی توزیع سرعت در مجاری روباز با مقطع نامنظم و با استفاده از حل عددی حجم کنترل و شبکه بندی مثلثی است. همچنین تاثیر روش‌های تخمین ضریب لزجت گردابه ای و شرایط لغزش و عدم لغزش در مرزهای بر توزیع سرعت نیز بررسی می‌شود. دقت حل عددی این معادله، با استفاده از نتایج آزمایشگاهی لین(1986) ، تومیناگا وهمکارن(1989)وبرای کانال مرکب منظم داده های پروست و همکاران (2013) در نظر گرفته شده است و همچنین برای رودخانه سورن ، رودخانه تایری ارزیابی شد . بررسی ها بیانگر این موضوع است که روش عددی در برآورد سرعت حداکثر جریان و الگوی توزیع سرعت در نواحی سیلاب دشت و مقطع اصلی کانال، دارای دقت مناسبی می باشد.   

   چکیده: مقدمه: ایجاد باغچه­های خانگی به ایجاد اشتغال در بدنه جامعه روستایی و تولید محصولات ارگانیک کشاورزی کمک می­نماید، در کنار این موضوع فعالیتهای آموزشی و ترویجی نیز می­تواند به توسعه این اشتغال و تولید در این بخش کمک کند. یکی از مهمترین برنامه­ها و اولویتها در تشکیلات جهاد کشاورزی آموزش و تشکیل کلاسهای آموزشی است که به منظور ارتقاء سطح دانش، بینش، مهارت و ایجاد اشتغال و بهبود عملکرد هر ساله با ارائه دوره­های متعدد اجرا می­گردد. این در حالی است که آموزش جهت ایجاد باغچه­های خانگی در ترویج و اشاعه تولیدات این بخش دارای نقش زیادی بوده است. در این پژوهش اثر بخشی فعالیتهای آموزشی مورد ارزیابی قرار گرفته است. هدف: در این پژوهش به بررسی اثربخشی فعالیتهای آموزشی ترویجی طرح باغچه­های خانگی در شهرستان سنقر پرداخته شده است. روش تحقیق: زنان روستایی، جامعه مورد مطالعه این پژوهش هستند. این تحقیق شامل پارادایم تفسیرگرایی با رویکرد کیفی و مطالعات گفتمانی می باشد. روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش با رویکرد کلی کیفی انجام شده است که از ابزار مصاحبه و روش تحلیل روایت برای تجزیه و تحلیل اطلاعات استفاده شده است. روش نمونه­گیری هدفمند از نوع موارد خاص بوده که از طریق مصاحبه نیمه­ساختارمند داده­های مورد نیاز جمع­آوری گردید و داده­های بدست آمده بر اساس تحلیل روایتی در دو سطح : 1ـ تجزیه و تحلیل اولیه 2ـ تجزیه و تحلیل یکپارچه، تحلیل شده و گفتمان غالب استخراج گردیده است. در این تحقیق کسب درک عمیق از پدیده مورد مطالعه مورد نظر بوده است. افراد مورد مطالعه در این تحقیق شامل 14   نفر از زنان روستایی که در بخش احداث و ایجاد باغچه­های خانگی فعالیت داشتند و همچنین 3   نفر از کارشناسان و مدرسین فعال در این بخش بوده­اند. یافته­ها:   در این تحقیق اکثر شرکت­کنندگان متاهل و خانه­دار بودند، شغل همسر اکثر افرادی که به ایجاد باغچه­های خانگی علاقه­مند بودند کشاورز بود و اکثراً در حیاط منزل خود به ایجاد باغچه­های خانگی اقدام نمودند، درصد قابل توجهی از شرکت­کنندگان در دوره، سطح زیر کشت باغچه­های آنها کمتر از 100 متر بود و بیشترین نوع سبزیجاد کشت شده در گروه سبزیجات، وسبزیجات و صیفی جات باهم بوده است. نتایج نشان داد که اثر بخشی فعالتیهای آموزشی ترویجی در بحث باغچه­های خانگی شامل 9 مولفه است و به لحاظ وضعیت به 2 دسته کلی تقسیم می شوند 1) مولفه­های دارای ظرفیت مثبت و اثربخش 2) مولفه­های دارای بحران. مولفه­های بررسی شده در این تحقیق در کیفیت برنامه­های آموزشی تاثیرگذار است. عناصر دارای ظرفیت مثبت (اثر بخشی) دارای شش مولفه هستند که این موضوع نشان دهنده اثر بخشی دوره از جهت این عناصر می باشد. عناصر دارای بحران یکی دیگر از مفاهیم مهم در این تحقیق بود که در تحلیل یکپارچه گفتمان­های غالب پژوهش حاضر سه نوع بحران را در خصوص مولفه­های عناصر دوره های آموزشی نشان داد. همچنین در این تحقیق سه نوع گونه­بندی بر اساس نوع گفتمان که شامل گفتمان هم­سطح، گفتمان افزاینده و گفتمان کاهنده وجود دارد. همچنین نتایج این تحقیق نشان داد که اجرای فعالیتهای آموزشی ـ ترویجی طرح باغچه­های خانگی منجر به افزایش تعداد باغچه­های خانگی می­گردد. بر اساس نتایج تحقیق فعالیتهای آموزشی ـ ترویجی اثر بخش بوده و شامل افزایش مهارت زنان روستایی در خصوص کشت سبزیجات، افزایش تعداد باغچه­های خانگی، علاقه­مندی به کشت این محصولات، ایجاد علاقه به حضور در دوره های مرتبط و... بوده است. پیشنهادات: بروز سازی اطلاعات آموزشگران به آگاهی از نحوه آموزش به متقاضیان، اقدام به برگزاری کلاسهای آموزشی، ایجاد کلاسهای عملی، استفاده از وسایل کمک آموزشی در آموزش به فراگیران، تامین اعتبار کافی و ترغیب فراگیران، تهیه نهاده­های مورد نیاز به منظور تولید محصول بیشتر و ارگانیک، ارزشیابی دوره­ها در تمام مراحل تا حصول نتیجه مناسب، انتخاب رابط بین کارشناسان و تولیدکنندگان و تکرار دوره­ها به منظور تاکید بر مطالب و یادآوری موضوعات مورد آموزش. کلمات کلیدی:   اثربخشی، باغچه­خانگی،   زنان روستایی، فعالیتهای آموزشی-ترویجی

این آزمایش به منظور بررسی اثر غلظت و مقادیر مختلف محلول‏پاشی دودآب بر روی عملکرد و اجزای عملکرد و همچنین برخی از عناصر غذایی غده سیب‏زمینی در سال زراعی 1399-1400 در مزرعه تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی اجرا شد. آزمایش به صورت فاکتوریل به اضافه شاهد در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل مقادیر مختلف دودآب (1 ،5/1و 2 لیتر در هکتار) و دفعات محلول‏پاشی دود‏آب (1، 2 و 3 بار) و تیمار شاهد بودند. نتایج نشان داد اثر تیمار غلظت محلول‏پاشی بر صفات چگالی غده، تعداد غده در یک بوته، عملکرد تک بوته، عملکرد غده در واحد سطح، وزن زیست توده هوایی، آهن، روی و منیزیم غده در سطح یک درصد معنی‏دار گردید. اثر تیمار تعداد محلول‏پاشی نیز بر صفات عملکرد تک بوته، عملکرد غده در واحد سطح، وزن زیست توده ، میزان نیتروژن، پتاسیم، آهن، روی و منیزیم غده در سطح احتمال یک درصد معنی‏دار گردید. اثر متقابل غلظت و تعداد محلول‏پاشی نیز بر صفات عملکرد تک بوته، عملکرد غده در واحد سطح، وزن زیست توده، پتاسیم، آهن، روی و منیزیم غده در سطح احتمال یک درصد معنی‏دار گردید. همچنین اثر تیمار در مقابل شاهد برای صفات عملکرد تک بوته، عملکرد غده در واحد سطح، وزن زیست توده، فسفر، آهن و روی غده معنی دار گردید. نتایج مقایسه میانگین‏ها نشان داد بالاترین چگالی غده به میزان 987/0 گرم بر سانتی‏متر مکعب مربوط به سطح محلول‏پاشی دودآب 5/37 سی‏سی بود.

گیاه دارویی بومادران از مهم‌ترین گیاهان دارویی است که یافتن سطح کودی مناسب و بهترین تاریخ کاشت آن به کشاورزان برای کشت هر چه بهتر این گیاه دارویی کمک می‌کند. به منظور بررسی اثر تاریخ‌ کاشت و کود دامی بر عملکرد محصول و کارایی جذب و مصرف   نیتروژن در گیاه   بومادران آزمایشی به صورت طرح کرت خرد شده در قالب بلوک‌ کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. فاکتورهای آزمایش شامل کود دامی به عنوان فاکتور اصلی در 4 سطح (0، 10، 20، 30 تن در هکتار) و فاکتور فرعی 3 تاریخ کاشت (15 فروردین، 4 اردیبهشت، 24 اردیبهشت) بود. صفات مورد بررسی شامل شاخص‌های رشدی، عملکرد و اجزای عملکرد و کارایی جذب، زراعی، فیزیولوژیک و شاخص برداشت نیتروژن بودند. نتایج نشان داد با افزایش سطوح کود دامی شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول، سرعت رشد نسبی، وزن خشک اندام‌های هوایی در هر سه تاریخ کاشت افزایش یافته است و بیش‌ترین میزان هر کدام از صفات ذکر شده در تاریخ کاشت اول و سطح 30 تن کود دامی در هکتار و کم‌ترین آن در تاریخ کاشت سوم و سطح کودی صفر تن کود دامی در هکتار مشاهده شد. کاربرد کود دامی اثر معنی دار در سطح احتمال یک درصد بر تعداد کاپیتول در بوته، تعداد دانه در کاپیتول، ارتفاع بوته در زمان برداشت و گلدهی، وزن هزار دانه، وزن تر گیاه، عملکرد دانه، تعداد ساقه گلدهنده داشت. تاریخ کاشت مناسب باعث افزایش طول دوره رشد در گیاهان می‌شود که تاریخ مناسب برای بومادران در ابتدای فصل رشد (15 فروردین) بود. در این تاریخ کاشت تمامی اجزای عملکرد و صفات رشدی بهتر از دیگر تاریخ‌های کاشت مشاهده شد. همچنین افزایش کود دامی کاهش کارایی جذب، زراعی، فیزیولوژیک و شاخص برداشت نیتروژن را به همراه داشت. به طور کلی با کاربرد کود دامی از صفر به 30 تن در هکتار و تاریخ کاشت ابتدای فصل می‌تواند به عملکرد بالا و استفاده کارآمد از این گیاه دارویی کمک کند. هم‌چنین استفاده از کود‌های دامی به جای کود شیمیایی می‌تواند جایگزین مناسبی برای افزایش عملکرد باشد و از مضرات زیست محیطی کود شیمیایی نیز جلوگیری کند. واژه های کلیدی:   اسانس، اجزای عملکرد، ویژگی‌های   فیزیولوژیک، جذب نیتروژن      

   مقدمه:شرکت­های دانش­بنیان در توسعه فناوری، رونق اقتصادی و ایجاد اشتغال مولد نقش مهمی دارند. به بیان دیگر شرکت­های دانش­بنیان ابزار توسعه اقتصادی هستند. اما در حوزهکشاورزی به دلیل پاره‌ای از مشکلات ساختاری شرکت­های دانش بنیان در استان کرمانشاه علی­رغم وجود ظرفیت­های فراوان در بخش کشاورزی در سطح محدودی وجود دارند. هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی موانع و تسهیل­کننده­های توسعه شرکت­های دانش­بنیان کشاورزی در استان کرمانشاه انجام شد. روش­شناسی تحقیق: ایده تحقیق از نظر ماهیت از نوع پژوهش‌های آمیخته، از نظر میزان کنترل متغیرها از نوع غیر آزمایشی و از نظر هدف از نوع تحقیقات کاربردی محسوب می‌شود؛ طرح اصلی مورد استفاده در پژوهش، اکتشافی متوالی بود. بر این اساس ابتدا بخش کیفی تحقیق و بر اساس نتایج آن بخش کمی انجام شد. جامعه بخش کیفی مدیران­عامل،کارشناسان و صاحب­نظران بودندکه به روش نمونه­گیری هدفمند وازنوع گلوله برفی تعداد 16 نفر از آنها انتخاب شدند. تحلیل داده­های این بخش با استفاده از دو مرحله کدگذاری باز و محوری با استفاده از نرم­افزارMaxqdawin18 انجام شد. جامعه آماری بخش کمی پژوهش افراد دارای شرکت درزمینه­های مختلف کشاورزی در مراکزرشد وپارک علم و فناوری استان به تعداد 61 نفر بودندکه به صورت تمام شماری اطلاعات ازآن‌هاگردآوری شد. تحلیل داده­ها با استفاده از تحلیل میدان نیرو از طریق نرم‌افزارهای  win20   و   athmakerver5.5انجام شد. یافته­ها: تحلیل داده­های بخش کیفی پژوهش منجر به شناسایی 32 تسهیل­کننده و 31 مانع در قالب پنج دسته عوامل فردی، نهادی، تخصصی، تعاملی- ارتباطی و مدیریتی شد. تقابل بین نیروهای تسهیل­کننده و موانع در بخش کمی نشان داد که تنها در بعد نهادی موانع از بازدارندگی بیشتری برخوردار هستند، به عبارتی در بخش نهادی توسعه شرکت­های دانش­بنیان کشاورزی با موانع زیادی مواجه است. شناسایی اقدامات اجرایی از طریق مصاحبه با مدیران عامل و اعمال فرضی این اقدامات منجر به کاهش اثر بازدارندگی موانع گردید. نتیجه­گیری: با توجه به تاثیر مثبت بالای چهار عامل فردی، تخصصی، تعاملی- ارتباطی و مدیریتی در وضعیت موجود، می­توان در آینده شاهد توسعه شرکت­های دانش­بنیان کشاورزی بود. در بعد نهادی لازم است موانع موجود در این عامل از طریق برنامه­ریزی و مدیریت صحیح مرتفع گردد. از طریق نهادینه نمودن اقدامات اجرایی و شناسایی شده و تقویت عوامل تسهیل­کننده، می‌توان به توسعه سریع‌تر شرکت­های دانش­بنیان کشاورزی امیدوار بود.

   چکیده: نیترات یک شکل طبیعی از نیتروژن و بخش جدایی­ناپذیر از چرخه نیتروژن در محیط زیست است. مصرف بیش از اندازه کود­های شیمیایی و آلی، آبشویی نیترات از خاک و تجمع آن در محصولات کشاورزی یکی از مشکلات زیست­محیطی مهم جوامع امروزی است. به دلیل اثرات سوء نیترات بر سلامتی انسان، امروزه به تجمع این یون در سبزیجات توجه زیادی شده است. در این مطالعه اثر سطوح مختلف کود­ شیمیایی (اوره) و آلی (بخش جامد بیوگاز،کود دامی، کمپوست زباله شهری) بر تجمع نیترات در خاک، سه نوع سبزی شاهی، جعفری و ریحان سبز و همچنین میزان آبشویی نیترات از خاک بصورت هفتگی در 6 هفته بررسی شد و طول ساقه، ریشه و وزن گیاه ریحان، جعفری و شاهی در تیمارهای شاهد و کودهای اوره، بیوگاز، کود دامی و کمپوست زباله شهری اندازه­گیری شد. تجزیه واریانس داده­ها با استفاده از آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار در شرایط گلخانه انجام گرفت. مقایسه میانگین با استفاده از آزمون دانکن در نرم­افزار    انجام شد. غلظت نیترات در گیاه ریحان در تیمارهای شاهد، کمپوست زباله شهری، اوره، کوددامی و   بیوگاز به ترتیب 68/147، 30/237، 66/278 ، 23/512 و 45/883 میلی­گرم بر کیلوگرم وزن خشک و در گیاه جعفری به ترتیب 49/131، 74/750، 84/720، 26/622 و 31/311   میلی­گرم بر کیلوگرم وزن خشک بود. این مقادیر در گیاه شاهی به ترتیب 172، 42/165، 99/166، 57/128 و 43/160 میلی­گرم بر کیلوگرم وزن خشک اندازه­گیری شد. غلظت این آنیون در خاک­های تحت کشت ریحان در تیمارهای شاهد، بیوگاز، کمپوست زباله شهری، کود دامی و اوره به ترتیب 11/48، 88/63، 45/75، 35/75 و 16/54 میلی­گرم بر کیلوگرم وزن خشک و در خاک تحت کشت گیاه جعفری به ترتیب 02/39، 49/126، 96/71، 46/79 و 06/51 میلی­گرم بر کیلوگرم و در خاک تحت کشت شاهی به ترتیب 02/39، 80/33، 52/31، 21/27 و 02/34 میلی­گرم بر کیلوگرم بود. غلظت نیترات در زه­آب خروجی از خاک­ها در هر سه گیاه ریحان، جعفری و شاهی در هفته اول بیشترین مقدار و با افزایش دفعات آبیاری از مقدار آن کاسته شد. در هفته نخست در زه­آب خروجی از خاک تحت کشت ریحان غلظت نیترات در تیمارهای شاهد، بیوگاز، کمپوست زباله شهری، کود دامی و اوره 11/1، 95/44، 35/17، 76/36 و 45/32 میلی­گرم بر لیتر بود که در هفته ششم به ترتیب به 7/1، 2/3، 37/4، 1/6 و 6/3 میلی­گرم بر لیتر رسید. در زه­آب خروجی از خاک تحت کشت جعفری در هفته نخست غلظت نیترات در تیمارهای شاهد، بیوگاز، کمپوست زباله شهری، کود دامی و اوره به ترتیب 06/17، 23/48، 49/36، 92/17 و 44/40 میلی­گرم بر لیتر بود که در هفته ششم به ترتیب به 36/0، 11/0، 14/0، 05/0 و 17/0 میلی­گرم بر لیتر اندازه­گیری شد. غلظت این آنیون در زه­آب خروجی از خاک تحت کشت شاهی در هفته نخست غلظت نیترات در تیمارهای شاهد، بیوگاز، کمپوست زباله شهری، کود دامی و اوره به ترتیب 10/1، 16/51، 13/28، 34/29 و 23/38 میلی­گرم بر لیتر بود که در هفته آخر از پژوهش به 36/0، 11/0، 14/0، 05/0 و 2/0 میلی­گرم بر لیتر رسید. نتایج نشان داد که غلظت نیترات در استفاده از کود اوره در هیچ یک از سه سبزی مورد مطالعه از تیمارهای کود آلی بیشتر نبود. همچنین در این پژوهش با استفاده از تیمارهای کود آلی به خصوص تیمار بیوگاز میزان آبشویی نیترات از خاک بیشتر از تیمار کود اوره بود.

  جهت انجام طبیعی فعالیت­های

   مطالعه مورد نظر به منظور بررسی اثر مکمل خوراکی و تزریقی سلنیوم و ویتامین ای بربرخی فراسنجه­های خونی و عملکرد رشد بره­ های در حال رشد انجام شد. در این مطالعه 18 راس بره3 ماهه با میانگین وزن بدن 7/2 ± 6/18 در یک دوره 10هفتگی (2هفته عادت­پذیری + 8 هفته آزمایش) به صورت تصادفی در 3 گروه با 6 تکرار تقسیم شدند. گروه های آزمایشی شامل: گروه شاهد (جیره پایه فاقد مکمل سلنیوم و ویتامین ای)، گروه خوراکی (جیره پایه به همراه 3/ 0 میلی گرم سلنیوم به صورت سلنومیتونین و 50 میلی­گرم ویتامین ای به شکل آلفاتوکوفرول در کیلو گرم ماده خشک جیره)، گروه تزریقی (4 میلی لیتر مکمل تزریقی (هر میلی لیتر حاوی 5/0 میلی گرم سلنیوم به صورت سلنیت سدیم و 50 میلی گرم ویتامین ای به شکل آلفاتوکوفرول بود). بره­ها هر 15 روز یک بار وزن کشی و در روزهای 0، 30 و60 آزمایش، از رگ وداج آن­ها نمونه­های خون گرفته­شد. نتایج این مطالعه نشان داد که در میزان مصرف خوراک روزانه، افزایش وزن روزانه و نهایی و ضریب­تبدیل غذایی در بین گروه­های آزمایشی اختلاف معنی داری وجود نداشت(05/0> p).   تفاوت معنی­داری بین تیمار­ها از لحاظ غلظت عناصر روی ، مس و آهن در طول دوره مشاهده نشد( 05/0 > p). همچنین در متابولیت­های چربی ، میزان فعالیت آنزیم­های آلانین­آمینو­ترانسفراز و آسپارتات­آمینو­ترانسفراز در بین گروه­های آزمایشی اختلاف معنی داری وجود نداشت( 05/0 > p).   اختلاف معنی داری در تعداد گلبول های قرمز خون، درصد لنفوسیت و نوتروفیل در بین گروه های آزمایشی مشاهده نشد ( 05/0 > p) ). فعالیت و تعداد گلبول های سفید در گروه تزریقی در روز 60 افزایش معنی داری نسبت به گروه شاهد داشت(05/0 < p). میزان فعالیت آنزیم سوپر اکسید دیسموتاز در بین گروه های آزمایشی اختلاف معنی داری نداشت( 05/0 > p).   فعالیت آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز در روز های 30 و 60 آزمایش و آنتی اکسیدان کل در روز 60 آزمایش   در گروه دریافت کننده مکمل خوراکی افزایش معنی داری نسبت به سایر گروه ها نشان داد (05/0 < p). مقدار مالون دی آلدهید در گروه های دریافت کننده مکمل سلنیوم و ویتامین ای نسبت به گروه شاهد کاهش معنی داری داشت (05/0 < p). واژه های کلیدی:آنتی اکسیدان ، گلوتاتیون پراکسیداز ، افزایش وزن روزانه ، سلول های خونی

گیاه سیب‎زمینی از نظر رتبه تولید سالانه، بعد از گیاهانی مثل گندم و برنج قرار دارد و به طور ویژه درکشورهای درحال توسعه یکی از منابع با ارزش تامین غذای بشر می‎باشد. بیماری‎های قارچی مختلفی در اندام‎های گیاه سیب‎زمینی ایجاد خسارت می­کنند که باعث کاهش عملکرد و کیفیت محصول سیب‎زمینی می‎شوند. برخی ازاین بیمارگرها می‎توانند موجب علائمی همچون شانکر و پوسیدگی شوند. یکی از این بیمارگرها قارچ Paramyrothecium می‎باشد. به منظور بررسی ویژگی‌های ریخت شناختی، فیزیولوژیکی و مولکولی جدایه‌های Paramyrothecium همراه با شانکر ساقه سیب‌زمینی، نمونه­برداری از بوته‎های دارای نشانه‌های لکه‌برگی، پوسیدگی ساقه و طوقه به‌صورت تصادفی از مزارع زیر کشت سیب‌زمینی در پردیس کشاورزی دانشگاه رازی انجام شد. از هر مزرعه 5 نمونه آلوده برداشت شد، پس از جداسازی قارچ Paramyrothecium و خالص‌سازی آن، واکنش 2? گونه از ? خانواده گیاهی نسبت به این قارچ مورد سنجش قرار گرفت. نتایج نشان داد بر اساس خصوصیات ریخت‌شناختی 20 جدایه خالص‌سازی شده، همگی متعلق به گونه P. roridum بودند. آنالیز تبارزایی با استفاده از ترکیب دو ژن ?-tubulin و ITS، دو جدایه Paramyrothecium roridum iran1 و P. roridum iran2 مورد بررسی در این پژوهش را با ضریب اطمینان 98 درصد در کنار جدایه‏های P. roridum CBS37250 و P. roridum CBS21295 و P. roridum ZB1 و P. roridum CBS35789 در یک گروه تک‌تبار (خاندان) قرار گرفتند. در   بررسی اصول کخ در گیاه سیب‎زمینی مایه‎زنی شده با جدایه ... در گلخانه، علائم لکه‎برگی و نکروز ساقه مشاهده شد. این علائم مشابه مواردی بود که در گیاه سیب‌زمینی داخل مزرعه مشاهده شده بود. در بررسی دامنه میزبانی، ، علائم روی تمام گیاهانی که به برگ و ساقه آنها مایه زنی شده بود به استثنای گندم و یولاف مشاهده شد. در بین گیاهانی که به برگ آن‌ها مایه‎زنی شده بود، علائم لکه برگی و نکروز برگی، در گونه‎های سیر (Allium sativum)، پیاز (Allium cepa)،کاهو (Lactuca sativa)، کاملینا (Camelina sativa)، کلزا (Brassica napus)، هندوانه (Citrullus lanatus)، ملون (Cucumis melo)، باقلا (Vicia faba)، گل آفتابگردان (Helianthus annuus)، فلفل دلمه‎ای (Capsicum annuum)، سیب‎زمینی Solanom tuberosum)) گوجه‌فرنگی (Lecopersiscom esculentum)، ریحان (Ocimum basilcum)، نخود ((Cicer arietinum، تنباکو (Nicotiana rustica)، توتون (Nicotiana tabacum ، ارقام K326، Burly 21 و Coker 347) و گونهNicotiana glutinosa مشاهده شد و تنها در گیاهان گندم (Triticum aestivum)و یولاف (Avena sativa) هیچ گونه علائمی   مشهود نبود. در بین گونه‎های دارای علائم، گیاهان پیاز، ملون، گوجه‌فرنگی، تنباکو علائم را با شدت بیشتر و سیر و هنداونه علائم را با شدت متوسط نشان دادند و در گیاهان کاهو، کاملینا، کلزا، ریحان، فلفل دلمه‌ای، سیب‎زمینی، Nicotiana tabacum (ارقام K326، Burly 21 و Coker 347) و توتون (Nicotiana glutinosa) علائم برگی ضعیفی مشاهده شد. در مایه‌زنی به ساقه، نکروز و شانکر طوقه و ساقه در گیاهان کاملینا ، کلزا ، هندوانه ، ملون ، باقلا ، گل آفتابگردان ، نخود ، فلفل دلمه‎ای ، سیب‎زمینی ، توتون، سیر ، پیاز ، کاهو ، گوجه‌فرنگی ، تنباکو (Nicotiana rustica)و Nicotiana tabacum (ارقام K326، Burly 21 و Coker 347)ملاحظه شد،ولی در گیاهان گندم (Triticum aestivum)و یولاف (Avena sativa)، علائم قابل رویئتی وجود نداشت. نتایج بیماری‌زایی نشان داد که گونه‌های گیاهی گندم و یولاف از خانواده Poaceae مقاوم (R)، گیاهان تنباکو با ارقام (K326، Burly 21، Coker 347)، Nicotiana glutinosa و فلفل قرمز از خانواده Solanaceae، ریحان از خانواده Lamiaceae، نخود از خانواده Fabaceae، هندوانه از خانواده Cucurbitaceae، کاملینا از خانواده Brassicaceae و کاهو از خانواده Asteraceae متحمل ((MR، گوجه‌فرنگی از خانواده Solanaceae، باقلا از خانواده Fabaceae، کلزا از خانواده Cruciferae، گل آفتابگردان از خانواده Asteraceae، سیر و پیاز از خانواده Alliaceae، نسبتاْ حساس (MS)، ملون از خانواده Cucurbitaceae و Nicotiana rustica

   با توجه به اثرات نامطلوب محدودیت جذب عناصر ریزمغذی آهن، روی و بور در اکثر خاک­های کشاورزی ایران بر نمو گیاهان زراعی، این تحقیق به منظور مقایسه اثر محلول­پاشی غلظت­های مختلف کودهای رایج و نانو ذره آهن، بور و روی بر عملکرد و برخی خصوصیات فیزیولوژیک نخود، به صورت کشت دیم و در مزرعه تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی در سال زراعی 99-1398 به صورت ­طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارهای مورد بررسی در این تحقیق عبارتند از: تیمارهای کود نانو ذره آهن، روی و بور 2، 4 و 8 گرم در لیتر و فرم­های ترکیبی آن­ها و تیمار کود رایج آهن و روی 2، 4 و 8 گرم در لیتر و تیمار شاهد: عدم محلول­پاشی کود. نتایج این آزمایش نشان داد که اثر گروه‌های مختلف کودی و همچنین غلظت‌های مختلف کودهای رایج و نانو ذره آهن، روی و بور بر صفات عملکرد زیست‌توده، عملکرد دانه، تعداد نیام در بوته، تعداد دانه در بوته، تعداد دانه در نیام، ارتفاع بوته، تعداد شاخه جانبی، سرعت فعالیت آنزیم آنتی­اکسیدان پراکسیداز، کاتالاز و سوپراکسید دیسموتاز، محتوی کلروفیل­ a و b و کارتنوئیدها در سطح احتمال یک درصد معنی­دار بود. در رابطه با وزن صد دانه و تعداد نیام پوک در بوته این اختلاف بین گروه‌های مختلف و همچنین غلظت‌های مختلف کودها در سطح احتمال پنج درصد وجود داشت. در بین گروه­های مختلف کودی، گروه سه­گانه آهن، روی و بور نانو ذره بیش­ترین اثر مثبت را بر سایر صفات زراعی و فیزیولوژیک مورد بررسی داشتند. در این شرایط بیش­ترین عملکرد دانه به میزان 1196 کیلوگرم در هکتار و کم­ترین عملکرد دانه نیز به میزان 814 کیلوگرم در هکتار مربوط به تیمار عدم کاربرد کود (شاهد) بود. تاثیر محلول­پاشی کودهای رایج آهن و روی نیز در افزایش اکثر صفات زراعی مورد بررسی و در نهایت عملکرد گیاه نخود چشمگیر بود و موجب افزایش معنی‌دار این صفات در مقایسه با تیمار شاهد شدند. اثر کود رایج روی در افزایش عملکرد دانه نسبت به کود رایج آهن بیش­تر بود. همچنین با بررسی اثر غلظت‌های مختلف کاربرد کودهای رایج و نانو ذره بر افزایش صفات مورد مطالعه و عملکرد مشخص شد که هر چه بر میزان غلظت کودها افزوده شد، میزان سایر صفات زراعی مورد بررسی و عملکرد دانه نسبت به تیمار شاهد (عدم کاربرد کود) بیش­ترافزایش یافت. بیش­ترین میزان عملکرد دانه در شرایط کاربرد سه گانه کودهای نانو ذره و در غلظت 8 گرم در لیتر به میزان 1392 کیلوگرم در هکتار حاصل شد.به طور کلی و به ترتیب بیش­ترین اثر مثبت معنی­دار بر صفات مورد بررسی مربوط به کاربرد سه گانه، دو گانه و سپس کاربرد جداگانه کودهای ریزمغذی بود. با توجه به نتایج به دست آمده کابرد غلظت 8 گرم در لیتر کود سه گانه آهن، روی و بور به صورت محلول­پاشی در دو مرحله نموی ابتدای رشد رویشی و گلدهی در منطقه مورد بررسی و مناطق مشابه عملکرد دانه نخود را در شرایط دیم به طور معنی­دار افزایش خواهد داد.

Abstract In order to implement measures for the development and exploitation of new water resources, especially in the agricultural sector in arid and semi-arid regions such as Iran, the use of wastewater can be considered as water resources. By using these resources, not only part of the agricultural water shortage is compensated, but also the effects of improper discharge of effluents and its damages to agricultural resources and the environment are prevented. Wheat (Triticum aestivum) is one of the strategic crops that is very important in terms of level and nutritional value, so over the past few decades, many measures have been taken to increase its yield. Among these measures, we can mention the use of organic fertilizers such as sewage sludge, which in addition to increasing yield, it is important to study the environmental and health issues related to the use of these fertilizers, as well as the absorption of heavy elements. In order to evaluate the effect of Ravansar industrial town effluent on yield, yield components and accumulation of heavy metals in wheat grain (Pishgam cultivar), in the 2016-17 crop year on a farm in Kermanshah province, Ravansar city, Upper Khorramabad village, a research project as split plot was performed in three replications. Experimental factors included 1. Irrigation water as the main factor (at three levels: a) Irrigation with industrial town effluent b) Irrigation with the left channel of Ravansar c) Irrigation with well water) 2. Irrigation times as a secondary factor (including 1- Onc irrigation time 2- two irrigation times 3- three irrigation times). The results of the present study showed that the treatment of industrial town effluent and water of Qarsoo Ravansar canal had a significant potential of micronutrients. The application of the mentioned effluent in controlled amounts, in the results of plant decomposition, showed that the effluent effluent increased the concentration of iron, zinc and copper in comparison with the control in the plant seeds. All of these elements are the nutrients needed to fill cereal grains such as wheat. The use of wastewater in all quantities to some extent increased the weight of 1000 grains of wheat, so that the highest 1000-grain weight of wheat (49.897 g) was related to the treatment of canal water and three irrigation times, which there was no significant difference between this treatment and three irrigation treatments with industrial town effluent in terms of 1000-grain weight (49.217 g). The results showed that the application of effluent had a positive role in filling wheat grains and by releasing nutrients during the growing period of wheat, Pishgam cultivar increased seed yield and seed yield components including 1000-grain weight, number of grains per spike, number of spikes per plant, and leaf area in wheat. Comparison of heavy metal concentrations in plant samples showed that the concentrations of heavy metals of lead and cadmium evaluated in the present study are high in effluent-treated samples. In well water treatments, the concentration of heavy metals was less than the allowable limit, but in canal and effluent water treatments, the concentration was very high and beyond the allowable limit of heavy metals. But it is not in the toxic concentration range of these elements. Therefore, in order to use the wastewater effluent of the industrial town in agriculture as irrigation water, according to the amount of increase of the mentioned metals in the soil and the amounts absorbed by the plants, it is necessary to consider the toxicity threshold for each metal depending on the type of plant and environmental conditions and evaluate the effluent values based on it. Keywords: Heavy elements, Industrial effluent, Organic fertilizer, Pollutants, Wheat, Yield

   اثرات کیفیت نور بر گیاهان بسیار متنوع است و تغییر در‌این فاکتور مهم نوری تغییرات زیادی را بر گیاه متحمل می‌سازد. به طور کلی نور نقش مهمی ‌در چرخه زندگی گیاه دارد، که سبب تنظیم مورفوژنز و فتوسنتز گیاه می‌گردد. تغییر در کیفیت نور و دوره‌ی نور می‌تواند بر رشد و همچنین فیزیولوژی گیاه تاثیراتی را‌ ‌ایجاد کند و از طرفی نور عامل اصلی محدود کننده در بهره‌برداری از سبزیجات گلخانه‌ای در طول‌یک سال است. نور مصنوعی‌یک عامل بهینه سازی در تولید مواد شیمیایی درگیاهان است که می‌تواند سبب افزایش کارایی گیاهان شود. اخیرا لامپ‌های LED جایگزین منابع نوری قبلی در گلخانه‌ها شده‌اند.که دارای مزایای بسیاری می‌باشند. فلفل دارای آنتی‌اکسیدان‌های مهمی‌چون کاروتنوئیدها، آلکالوئیدها، فلاونوئیدها و اسیدهای فنولیک می‌باشد و به دلیل دارا بودن خواص پیشگیری از بیماری‌ها مورد توجه داروسازان قرار گرفته است. عملکرد و میزان ترکیبات موجود در فلفل kjتحت تاثیر عواملی چون؛ دما، نور، کود، تنش‌های محیطی و آبیاری قرار می‌گیرند. کیفیت نور‌یکی از مهم‌ترین‌این فاکتور‌ها است و در پرورش فلفل نور عامل مهمی‌محسوب می‌شود، بنابراین تغییر کیفیت نور از طریق نورهای مصنوعی در محیط‌های کنترل شده جهت تغییر کمیت و‌ کیفیت محصولات کشاورزی مورد استفاده قرار می‌گیرد. از طرفی دود‌آب به عنوان‌یک شبه هرمون و تحریک کننده رشد و یک روش کم هزینه در بخش کشاورزی مطرح است. بیش از ??? ترکیب در دود شناسایی شده است و دود در کشاورزی، باغبانی و ‌جنگل‌داری مورد استفاده قرار می‌گیرد و سبب شکستن خواب بذر، بهبود جوانه زنی، رشد گیاهچه، گلدهی، تجمع زیست توده و کنترل پاتوژن‌ها می‌گردد. مطالعات نشان داده است که ترکیبات زیستی دود‌آب در غلظت‌های پایین در حد نانومولار، پاسخ‌های فیزیولوژیک قابل توجه و مناسبی در گیاهان‌ایجاد می‌نماید. جهت بررسی خصوصیات کمی و کیفی فلفل آزمایشی در تابستان و پاییز ???? در آزمایشگاه هیدروپونیک دانشگاه رازی بصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با ?? تیمار و ? تکرار انجام شد . تیمار‌های آزمایش شامل: طیف نور کامل به علاوه نور قرمز، طیف نور کامل به علاوه نور قرمز و دود‌آب، طیف نور کامل به علاوه نورآبی، طیف نور کامل به علاوه نور آبی و دود‌آب، طیف نور کامل به علاوه نور سبز، طیف نور کامل به علاوه نور سبز و دود‌آب، طیف نور کامل به علاوه نور قرمز دور، طیف نور کامل به علاوه نور قرمز دور و دود‌آب، طیف نور کامل به علاوه نور فرابنفش، طیف نور کامل به علاوه نور فرابنفش و دود‌آب، و طیف نور کامل به عنوان شاهد و شاهد و دود‌آب است. صفات‌اندازه‌گیری شامل؛ قطر گیاه، ارتفاع گیاه، تعداد برگ،گل و میوه وزن‌تر ساقه، برگ، میوه و وزن‌تر کل وزن خشک برگ، ساقه، میوه، ریشه و وزن خشک کل، شاخص سطح برگ، نسبت وزن برگ، نسبت سطح برگ،   عملکرد و ماده موثره کپسایسین فلفل می‌باشد. بر اساس نتایج به دست آمده، استفاده از دود‌آب در تمامی ‌صفات کمی و کیفی، وزن‌تر و خشک اجزای مختلف فلفل، عملکرد، شاخص برداشت و میزان کپسایسین سبب افزایش این مقادیر شده است و نسبت به عدم استفاده از دود‌آب دارای تفاوت معنی دار می‌باشد. بنابراین کاربرد دود‌آب به عنوان یه روش زیست محیطی و اقتصادی در افزایش کیفیت و کمیت گیاه به شمار می‌رود.اثر طیف نور بر صفات اندازه گیری شده تفاوت معنی داری را در سطح 1 درصد نشان داده است. تیمار نور آبی توانسته است صفات، قطر ساقه، طول ریشه، تعداد میوه، وزن‌ترکل بوته، وزن‌تر میوه، وزن خشک کل بوته، وزن خشک میوه، وزن خشک ریشه، عملکرد بوته، شاخص برداشت و میزان کپسایسین در فلفل را نسبت به سایر تیمارها افزایش دهد. نور قرمز سبب افزایش، تعداد گل، تعداد برگ، وزن‌تر کل، وزن‌تر برگ، وزن خشک برگ، شاخص LAI، LWR و LAR شده است. در صفت ارتفاع، وزن‌تر ساقه و وزن خشک ساقه بیشترین مقدار مربوط به تیمار قرمز دور می‌باشد. کمترین مقادیر به دست آمده در صفات، طول ریشه، تعداد برگ، تعداد میوه، وزن‌تر میوه، وزن‌تر برگ، وزن‌تر میوه، شاخص LAI، LWR، عملکرد بوته و شاخص برداشت در تیمار قرمز دور بوده است. نور سبز در صفات ارتفاع، وزن‌تر کل، وزن‌تر برگ، وزن خشک کل، وزن خشک ساقه دارای کمترین مقدار بوده است. قطر ساقه، تعداد گل، وزن‌تر ساقه، وزن خشک ریشه در نور فرابنفش دارای کمترین مقادیر به دست آمده بوده‌اند. تیمار شاهد بدون استفاده از دود‌آب نیز دز شاخص LAR و مقدار کپسایسین کمترین مقدار را داشته است. با توجه به این نتایج نور آبی و قرمز در گیاه فلفل سبب افزایش کمیت و کیفیت محصول می‌شود و برای استفاده در گلخانه‌ها توصیه می‌گردد.    کلیدواژه

   گوجه‌فرنگی ‌یکی از محصولات مهم کشاورزی است که میزان تولید آن در جهان حدود ??? میلیون تن در سال 2015 بوده است.‌ یکی از مشکلات مهم کشت گوجه‌فرنگی خسارت علف‌های هرز است که در مراحل اولیه‌ی رشد به علت سرعت رشد کم و‌ توسعه برگ محدود، قدرت رقابت کمتری در مقابله با علف‌های هرز دارد. کنترل علف‌های هرز در گوجه‌فرنگی، ‌یکی از پرهزینه‌ترین عملیات کشاورزی در ‌این محصول به شمارمی‌رود، که‌ کم توجهی به کنترل علف‌های هرز می‌تواند باعث خسارت بسیاری به محصول شود. روش‌های مختلفی برای کنترل علف‌های هرز مورد استفاده قرار می‌گیرد، که استفاده از علف‌‌کش‌ها بسیار متداول است. اما امروزه به علت بروز مشکلات زیست محیطی، پرهزینه بودن،‌ ایجاد مقاومت در علف‌های هرز و‌ تهدید سلامت انسان و محیط زیست، استفاده مکرر و بیش از حد علف‌کش‌ها با تردید مواجه شده است. استفاده از گیاهان پوششی جایگزین مناسبی برای خاک ورزی‌های بی‌رویه و استفاده از علف‌کش‌ها می‌باشد. بنابراین هدف از انجام‌ این مطالعه، ارزیابی تاثیر گیاهان پوششی ماشک گل خوشه‌ای و شبدر ایرانی به صورت کشت خالص و ترکیبی بر عملکرد و کنترل علف‌های هرز گوجه‌فرنگی و همچنین کنترل علف‌ها‌ی هرز زمستانه در مزرعه بوده است. ‌این آزمایش در سال زراعی ????-???? در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و ‌منابع‌ طبیعی دانشگاه‌ رازی کرمانشاه انجام شد. آزمایش گیاهان پوششی با تیمار درصدهای مختلف کشت دو گیاه پوششی ماشک گل خوشه‌ای و شبدر، در قالب طرح بلوک‌ها‌ی کامل تصادفی در چهار تکرار با درصد بقایای باقی مانده از تیمار گیاهان پوششی انجام گرفته است. آزمایش گوجه‌فرنگی نیز در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایشی در آزمایش گیاهان پوششی شامل کشت خالص و ترکیبی (درصدهای مختلف) دو گیاه شبدر و ماشک می‌باشد (??? ? شبدر، ??? ? ماشک، ?? ? ماشک +??? شبدر، ?? ? ماشک +??? شبدر، ?? ? ماشک +??? شبدر، ??? ماشک +??? شبدر، ?? ? ماشک + ?? ? شبدر، ??? ماشک + ?? ? شبدر، ?? ? ماشک + ?? ? شبدر، ??? ماشک + ??? شبدر، ??? ماشک + ??? شبدر و ? ? ماشک + ? ? شبدر (شاهد)). گیاهان پوششی در این مدت کوتاه توانسته‌اند خصوصیات فیزیکی و عناصر غذایی خاک را بهبود ببخشند. در بین تیمارهای درصدهای مختلف گیاهان پوششی تفاوت‌ها‌ی معنی‌داری از نظر کنترل علف‌ها‌ی هرز دیده شد. که تیمار 50% ماشک + 50% شبدر و 100% شبدر به طور میانگین توانسته‌اند در صفات مختلف‌اندازه‌گیری شده شرایط مناسب و خوبی را برای گیاهان پوششی و کنترل علف‌ها‌ی هرز ‌ایجاد کنند. در مقابل تیمار‌ها‌ی 20% ماشک + شبدر و 90% ماشک+ 10% شبدر شرایط مناسبی را در کنترل علف‌ها‌ی هرز‌ایجاد نکرده‌اند.در تمامی صفات اندازه‌گیری شده تیمار شاهد نسبت به تیمارهای گیاهان پوششی شرایط مناسبی را در مزرعه ایجاد نکرده است. در خصوص آزمایش تاثیر بقایای گیاهان پوششی بر عملکرد و کنترل علف‌ها‌ی هرز در گوجه‌فرنگی نیز، تیمار بقایای 50% ماشک + 50% شبدر و بقایای 100% شبدر توانسته‌اند هم در کنترل علف‌ها‌ی هرز و هم در عملکرد گوجه‌فرنگی به نسبت شاهد وسایر تیمار‌های استفاده شده، بهتر عمل نمایند. و در تیمار شاهد نیز ‌کمترین عملکردگوجه‌فرنگی و کمترین کنترل کنندگی علف‌ها‌ی هرز به ثبت رسید. عملکرد در تیمارهای 50% ماشک + 50% شبدر و بقایای 100% شبدر به ترتیب، 25/67 و 51/66 تن در هکتار مشاهده شد، در حالی که عملکرد در تیمار شاهد 43/14 تن در هکتار بوده است. میزان تراکم علف‌های هرز در تیمارهای 50% ماشک + 50% شبدر و بقایای 100% شبدر به ترتیب 9 و 8 بوته در متر مربع و در تیمار شاهد 30 بوته در متر مربع گزارش شده است.به طور کلی استفاده از گیاهان پوششی و بقایای آن‌ها در مزرعه می‌تواند روش زیست محیطی و اقتصادی مناسبی در جهت کنترل علف‌های هرز و کم کردن استفاده از مواد شیمیایی در مزرعه باشد. کلید‌واژه: شبدر، ماشک، مدیریت علف‌های هرز، کشاورزی پایدار، کشت خالص گیاهان پوششی، کشت ترکیبی گیاهان پوششی، گوجه فرنگی.   

حفظ تنوع ژنتیکی در جمعیت اسب کردی   به عنوان سرمایه ملی بسیار حائز اهمیت است. بررسی توالی نوکلئوتیدی ناحیه سیتوکروم b میتوکندری در درون جمعیت‌ها می‌تواند شاخص مناسبی از میزان تنوع موجود در جمعیت مورد مطالعه باشد. هدف از این پژوهش، بررسی ژنتیکی و فیلوژنتیکی توالی نوکلئوتیدی ناحیه سیتوکروم b ژنوم میتوکندری اسب کردی است. بدین منظور از 30 راس بز مرخز نمونه خون جمع‌آوری گردید. پس از استخراج DNA، تکثیر قطعه 1092جفت بازی ناحیه سیتوکروم b میتوکندری توسط آغازگرهای اختصاصی انجام گرفت. قطعات تکثیر شده پس از خالص‌سازی به صورت رفت و برگشت توالی‌یابی شدند. تعداد 7 هاپلوتیپ مختلف بر اساس 7 نوکلئوتید چند شکل تعیین گردید. تنوع هاپلوتیپی و نوکلئوتیدی در نژاد اسب کرد به ترتیب 0/784 و 00218/0 برآورد شد. آنالیزها به کمک برنامه BioEdit نشان داد این توالی برای ناحیه cytB شامل 240 نوکلئوتید(27/21) A ، 289 نوکلئوتید C   (32/77)، 116 نوکلئوتید   G (13/15)و 237 نوکلئوتید T (26/87) می باشد. درخت فواصل ژنتیکی تحت رویه( N – J) طبق شکل بدست آمد. با مقایسه هایی که انجام شد اسب کرد به همراه   نژادهایی از ژاپن ( Hokkaido و Yakutia)، نژادهایی از چین (Lijiang و SanHe)، نژاد مغولی Przewalski و نژادی از عربستان با کد دسترسی MK100122.1 در یک شاخه قرار گرفت. که نشان دهنده تشابه ژنتیکی   بیشتر اسب کرد با نزادهایی آسیایی و اروپا   بخصوص آسیایی   می باشد.   

ژنوم میتوکندریایی با توجه به نرخ جهش بالا، عدم نوترکیبی و ارث­بری مادری یک نشانگر قدرتمند در مطالعات فیلوژنتیک به حساب می­آید. این پژوهش با هدف بررسی ساختار ژنتیکی و ارتباط ژنتیکی اسب نژاد کرد ایران با استفاده از ژنوم میتوکندریایی   ناحیه D-Loop انجام گرفت. در این تحقیق از 30 راس اسب نژاد کرد خون­گیری بعمل آمد و DNA آن به روش نمکی استخراج گردید، سپس با استفاده از پرایمرهای اختصاصی ناحیه D-Loop به طول 509 جفت باز تکثیر و تمام نمونه­ها بعد از خالص­سازی توالی­یابی شدند.در کل 29 توالی بدست آمد و توالی­ها با استفاده از نرم­افزارهای بیوانفوراماتیکی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. قطعه 509 جفت بازی محصولات PCR بدست آمده از توالی­یابی، در برنامه MEGA7 ویرایش و قطعه 294 جفت بازی مورد نظر از آن استخراج شد، نمونه­ها با توالی مرجع اسب به شماره دسترسی (x79547) با استفاده از نرم­افزار BioEdit و رویه ClustalW همردیف شدند. نوکلئوتیدهای متفاوت در بین نمونه‌های توالی‌یابی شده مشخص و برای نمونه­های مورد پژوهش تعداد 14 هاپلوتایپ و 22 ناحیه متغیر (Polymorphic site) تشخیص داده شد و   سپس توالی Consensus به عنوان توالی شاخص برای این نژاد بدست آمد. پس از اخذ توالی مشابه ژنوم میتوکندری سایر نژادهای موجود در بانک ژن درخت فیلوژنی تحت رویه Neighbor-Joining در نرم­افزار BioEdit برای نژاد اسب کرد رسم گردید. رسم درخت نزدیکی این نژاد را با اسب­های نژاد چینی، تبتی، بلغاری و نژادی در ایران را نشان داد. میزان تنوع نوکلئوتیدی 01153/0، تنوع هاپلوتایپی 901/0 و میزان Dتاجیما 378/1- با استفاده از نرم­افزار DnaSP­ در این تحقیق محاسبه گردید. میزان Dتاجیما در سطح 1/0<P معنی دار نبود، منفی بودن این آماره نشان دهنده افزایش اندازه جمعیت یا انتخاب برای خالص سازی در جایگاه­ها است. بنابراین بنظر می­رسد جمعیت نژاد مورد مطالعه به سمت افزایش تعداد پیش رفته است. نتایج حاصل بیانگر تنوع نسبتاً زیاد در جمعیت مورد بررسی نژاد اسب کرد که اشتقاق اولیه متفاوتی را نشان می دهد و همچنین نشان دهنده خطوط مادری مختلف در این اسب­ها می­باشد.   

   چکیده کشور ایران از مناطق مستعد کشت مرکبات است که در دهه­های اخیر پیشرفت­های زیادی در امر پرورش و تولید مرکبات داشته است به طوری که سطح زیر کشت و میزان تولید سالیانه آن، کشورمان را در زمره 10 کشور اول جهان قرار داده است. از مهم‌ترین مرکبات می‌توان به نارنگی اشاره کرد. نارنگی دارای ارقام مختلفی است که در این پژوهش، نارنگی رقم انشو مورد مطالعه قرار گرفته است. نارنگـی انشـو با نام علمی Citrus unshiu یکـی از زودرس­تریـن رقـم­های نارنگـی اسـت. از آنجا که درجه‌بندی و دسته‌بندی محصولات کشاورزی یکی از عوامل موثر بر بازارپسندی و رضایت مشتری است. پردازش تصویر یکی از روش هاست که در مقابل روش­های سنتی، سیستم­های بینایی کامپیوتری غیر مخرب، کارآمد و مقرون به صرفه بوده و نیز نتایج با ثبات تر و پایدارتری را ارائه می­کنند. در این پژوهش پس از عکس‌برداری از نارنگی­ها (رسیده، نیمه رسیده و نارس) با استفاده از دوربین Canon Pc1339-12.1 Mega Pixels و عملیات پیش‌پردازش، قطعه‌بندی و طبقه‌بندی تصاویر، تصاویر به کانال­های رنگی RGB، HSV، YCbCr و CMY، منتقل و ویژگی­های آماری تصاویر استخراج گردید. این خصوصیات شامل میانگین و انحراف معیار مولفه اول، میانگین و انحراف معیار مولفه دوم، میانگین و انحراف معیار مولفه سوم هر فضای رنگی می‌باشد. در مجموع درصد طبقه‌بندی صحیح سه کلاس برابر با 22/97 درصد به دست آمد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان می­دهد که سامانه پیشنهادی توانایی تشخیص نارنگی­های رسیده از نیمه رسیده و نارس با دقت مناسب را دارد. کلمات کلیدی: پردازش تصویر، درجه‌بندی، رنگ، طبقه‌بندی، نارنگی.

  به منظور بررسی اثر محلول­پاشی سالیسیلیک اسید و آسکوربیک اسید بر کمیت و کیفیت عملکرد دو رقم کتان روغنی در شرایط تنش خشکی پس از گلدهی در سال زراعی 96-1395، پژوهشی در مزرعه تحقیقاتی ارگانیک پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه به صورت آزمایش اسپلیت - فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. در این پژوهش کرت­های اصلی شامل رژیم رطوبتی در دو سطح: 1- شاهد 2- تنش کم­آبی پس از گلدهی و کرت های فرعی شامل، فاکتور رقم در دو سطح: 1- رقم هندی و 2- رقم مجاری، فاکتور محلول پاشی شامل سالیسیلیک اسید (صفر، 100، 200 پی­پی­ام) و آسکوربیک اسید (صفر، 100، 200 پی­پی­ام) ، فاکتور زمان در دو مرحله شامل: 1- رشد رویشی (طویل شدن ساقه)، 2- مرحله رشد زایشی (گلدهی کامل) بودند. بر اساس نتایج به دست آمده اثر رقم، محلول­پاشی و رژیم رطوبتی بر اکثر صفات مورد مطالعه به استثنای صفات مرفولوژیک معنی­دار بودند. در شرایط بدون تنش عملکرد دانه و عملکرد زیست­توده رقم مجاری به طور معنی­داری بیشتر از رقم هندی بود. اعمال تنش خشکی پس از گلدهی سبب کاهش معنی­دار عملکرد دانه (32 درصد)، عملکرد زیست­توده (28 درصد)­، تعداد کپسول در بوته، تعداد دانه در بوته، وزن هزار دانه،درصد روغن دانه، عملکرد روغن، عملکرد پروتئین مقدار نیاز حرارتی و موجب افزایش معنی­دار درصد پروتئین دانه (22 درصد) گردید. نتایج همچنین نشان داد که تیمارهای رژیم رطوبتی، رقم، محلول­پاشی و زمان محلول­پاشی اثر معنی­­داری بر صفات فیزیولوژیک و بیوشیمیایی داشتند. به طوری که تنش کم­آبی باعث کاهش محتوی نسبی آب برگ، سرعت فعالیت آنزیم کاتالاز و محتوی پروتئین­های محلول برگ­ها و افزایش محتوی کلروفیل a و کاروتنوئیدها و سرعت فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز شد. اعمال تیمار محلول­پاشی نه تنها در شرایط تنش خشکی پس از گلدهی سبب افزایش و بهبود عملکرد و سایر صفات مورد بررسی و تخفیف اثرات تنش خشکی پس از گلدهی شد، بلکه در شرایط مطلوب آبیاری نیز محلول­پاشی با سالیسیلیک اسید و آسکوربیک اسید 200 پی­پی­ام نتایج بهتری نسبت به تیمار شاهد نشان دادند. با توجه به نتایج به دست آمده، به نظر می­رسد استفاده از سالیسیلیک اسید و آسکوربیک اسید در تیمارهای تنش خشکی سبب شد تا این ماده با خاصیت آنتی اکسیدانی خود اثرات مخرب تنش را کم و باعث تعدیل و کاهش آسیب در گیاه کتان شود. پس می­توان نتیجه گرفت که مصرف آسکوربیک اسید و سالیسیلیک اسید در گیاهان در معرض تنش قرار گرفتهاحتمالاً می­تواند سبب افزایش مقاومت گیاه در برابر تنش خشکی شود .

ماستونک با نام علمی Torilis arvensis یکی از علف­های هرز مهم مزارع غلات و گیاهان خانواده­ی چتریان است که دو شکل بذر شامل پرزدار و بدون پرز روی بوته تولید می­کند. به­منظور بررسی جوانه­زنی، فنولوژی و قدرت رقابت علف هرز ماستونک مجموعه­ای از آزمایش­ها در سه بخش مجزا طی سال­های 1397-1395 انجام شد. در آزمایش اول اثر عوامل محیطی شامل پس­رسی، نور و دما، پتانسیل اسمزی، تنش شوری، اسیدیته، عمق دفن بذر، جایگاه بذر در بوته و شوک حرارتی بر جوانه­زنی علف هرز ماستونک بررسی شد. نتایج این بخش از آزمایش نشان داد که هر دو شکل بذر بلافاصله پس از برداشت دارای سطح بالایی از خواب هستند که با مرور زمان از میزان خواب هر دو شکل بذر کاسته می­شود؛ به­طوری که پس از گذشت حدود هشت هفته از زمان برداشت، درصد جوانه­زنی بذور پرزدار و بدون پرز به­ترتیب 60 و 97 درصد افزایش می­یابد. هر دو شکل بذر غیر­فتوبلاستیک بوده و نور در جوانه­زنی آن­ها تاثیری نداشت. بهترین دما برای جوانه­زنی دو شکل بذر، 20 درجه­ی سانتی­گراد بود (درصد جوانه­زنی بذور پرزدار و بدون پرز به­ترتیب 58 و 9/96 درصد بود). هم­چنین نتایج نشان داد که جوانه­زنی هر دو شکل بذر ماستونک به تنش خشکی و کمبود آب حساس است. در اسیدیته­ی 7 بیش­ترین درصد جوانه­زنی مشاهده شد به­طوری که درصد جوانه­زنی بذور پرزدار و بدون پرز به­ترتیب به 60 و 100 درصد رسید. ظهور و سبز شدن هر دو شکل بذر با افزایش عمق دفن کاهش یافت. نتایج اثر متقابل جایگاه بذر، دما و شکل بذر نشان داد که دما و شکل بذر اثر معنی­داری بر درصد جوانه­زنی بذر ماستونک داشتند. عمق دفن، اثر متقابل بین عمق دفن و شوک حرارتی و اثر متقابل بین عمق دفن و شکل بذر اثر معنی­داری بر جوانه­زنی بذر داشتند. آزمایش دوم مربوط به ارزیابی فنولوژی این علف هرز در منطقه­ی کرمانشاه بود. بخشی از نتایج این مطالعه نشان داد که ماستونک که علف هرزی بهاره است که دوره­ی رشد خود را طی 6/141 روز (میانگین مجموع روزهای رشد) به پایان می­رساند و برای تکمیل دوره­ی رشد و نمو خود به میزان 38/1847 درجه­ی روز- رشد حرارت نیاز دارد. در آزمایش سوم به بررسی قدرت رقابت علف هرز ماستونک با گیاه گشنیز تحت تاثیر سطوح مختلف نیتروژن و شوری پرداخته شد. با افزایش سطح شوری، ارتفاع بوته، تعداد برگ، وزن تر و خشک گیاه و برگ، عملکرد و سطح برگ کاهش یافت. اما نیتروژن تاثیر مثبتی بر خواص مرفولوژیکی مورد مطالعه داشت. اثر متقابل بین شوری و نیتروژن نشان داد که در هر سه سطح شوری با افزایش غلظت نیتروژن، ویژگی­های رشد گشنیز افزایش می­یابد. نتایج این بخش از آزمایش نشان داد 90 کیلوگرم نیتروژن در هکتار، اثرات منفی شوری بر رشد گشنیز را کاهش داد و در نهایت سبب بهبود ویژگی­های مرفولوژیکی گشنیز می­شود. نیتروژن و شوری بر خصوصیات رشد گشنیز تاثیرگذار بودند.

  با افزایش جمعیت کره زمین و اثر مخرب انسان بر طبیعت، سیمای کره زمین حالت طبیعی خود را از دست داده است و در این میان اکوسیستم های جنگلی بر اثر عامل های مخرب در حال تغییر هستند. اهمیت جنگل های زاگرس چه از نظر حفاظت خاک و تولید آب و چه از نظر نقشی که در تامین معاش مردم ساکن در این ناحیه رویشی دارند، بر هیچ کس پوشیده نیست. براساس آخرین برآوردها با یش از یک میلیون هکتار از اکوسیستم های جنگلی بلوط ناحی? زاگرس از کل مساحت 7 میلیون هکتاری جنگل های این ناحیه دچار پدید? خشکیدگی و زوال شده اند.کانون   این پدیده به ترتیب رویشگاه های جنگلی استان های ایلام و فارس و پس از آن، استان های لرستان، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد، و کرمانشاه است. خشکیدگی درختی پدیده مهم و   پیچیده ای است که از حدود یک قرن پیش در بیشتر جنگل های بلوط دنیا اتفاق افتاده است و در سال های اخیر نیز در جنگل های بلوط زاگرس به دنبال خشکسالی های متوالی به وقوع پیوسته است. هرچند عامل های متعددی در وقوع خشکیدگی های درختی دخیل هستند، اما منشا اصلی آن خشکسالی ها و بروز تنش های خشکی شدید است که باعث می شود درختان نتوانند آب مورد نیاز خود را به اندازه کافی به دست آورده و دچار ضعف فیزیولوژیک شوند. عوامل مختلفی در بروز این خشکیدگی تاثیر داشته اند، اما به نظر می رسد عامل اصلی و اولیه، خشکسالی های اخیر و سپس حمل? آفات و امراض به درختان ضعیف شده باشد. آگاهی از الگوی مکانی پراکنش درختان خشکیده بلوط ایرانی (Quercus brantii Lindl) به عنوان گونه غالب چوبی در منطقه مورد مطالعه، می تواند در ارایه راهکارهای احتمالی برای پیشگیری و مبارزه با عامل های ایجاد خشکیدگی این گونه مثمرثمر واقع شود و اطلاعاتی را در زمینه چگونگی ساختار افقی توده های جنگلی آلوده شده و نحوه پراکنش درختان آلوده در اختیار مدیران اجرایی قرار دهد. به منظور بررسی توزیع مکانی خشکیدگی درختان بلوط یک منطقه با مساحت 32 هکتار در جنگل­های دهستان چله از توابع گیلانغرب انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفت. تعداد 115 قطعه نمونه(60 قطعه نمونه 250 * 25 متر، 60 قطعه نمونه 500 * 500 متر و 16 قطعه نمونه 1000 * 1000 متر) 25 * 25 متر با ابعاد شبکه 250 * 250، 500 * 500 و 1000 * 1000 متر به صورت منظم تصادفی برداشت شد و مشخصه های کمی تمام درختان (تعداد جست، قطر برابر سینه، ارتفاع تاج، ارتفاع درخت، قطر متوسط تاج و سطح تاج) اندازه گیری شد و در درختان دارای خشکیدگی میزان خشکیدگی و محل خشکیدگی در تاج(طبقات عمودی: خشکیدگی پایین تاج، میان تاج و بالای تاج، طبقات افقی: خشکیدگی داخل و خارج تاج) ثبت و همچنین موقعیت درختان خشکیده به وسیله Gps مشخص گردید. بررسی نتایج خلاصه آماری نشان داد که قطر برابر سینه و سطح تاج در درختان داری خشکیدگی بیشتر از درختان سالم است به طوریکه میزان قطر برابر سینه وسطح تاج در درختان دارای خشکیدگی برابر با   42/22 و 24/17 و مقدار آنها در درختان سالم برابر با 05/18 و 02/13 می باشد که می توان گفت خشکیدگی، درختانی که دارای وضعیت مناسبی هستند را تحت تاثیر قرار داده است.