چکیده   رشد سریع جمعیت و نیاز روز افزون جامعه از یک سو، تولید فشرده محصولات کشاورزی در مناطق خشک و نیمه‌خشک و عدم استفاده از کودهای حاوی پتاسیم  (K)از سویی دیگر باعث تخلیه و کاهش قابلیت دسترسی و میزان متفاوت رهاسازی پتاسیم در خاک‌های ایران شده است. همچنین، کاربرد بی‌رویه کودهای شیمیایی و مدیریت نادرست در بخش کشاورزی، خاک‌های کشور را با کمبود ماده آلی مواجه کرده است. بنابراین، در پژوهشی در طول سال‌های 1403-1402 اثر کودهای آلی مختلف بر اشکال پتاسیم و فعالیت‌های بیولوژیک در خاک بررسی شد. ابتدا دو نمونه خاک مختلف با فرض تفاوت مینرالوژیکی از عمق 30-0 سانتیمتری برداشت شدند. سپس، شش نوع کود آلی گاوی، مرغی، گوسفندی، کمپوست، ورمی کمپوست و میلورم‌فرس با سطح 5/1 درصد به نمونه‌های خاک اضافه شده و به مدت 60 روز در دمای 25 درجه سانتیگراد و رطوبت ظرفیت زراعی در شرایط انکوباسیون نگهداری شدند. در پایان دوره، اشکال پتاسیم، تنفس پایه (BR)، تنفس برانگیخته با سوبسترا (SIR)، کربن زیست توده میکروبی (MBC) و کسر متابولیک (qCO2) اندازه‌گیری شدند.

امروزه به دلیل رشد سریع جمعیت و توسعه شهرها، کمبود امکانات برای دفع زباله، و همچنین اثرات زیست‌محیطی و بیماری‌های ایجادشده درنتیجه‌ی روش‌های نامناسب دفع زباله، اهمیت مطالعه و بررسی وضعیت جمع‌آوری، حمل‌ونقل،‌ دفع زباله و خصوصیات کمی و کیفی واثرات زیست‌محیطی زباله‌های جامد شهری بسیار احساس می‌شود. هدف از مطالعه حاضر بررسی اثرات زیست‌محیطی روش‌های دفع پسماند شهری شهر کرمانشاه با استفاده از روش ارزیابی چرخه زندگی (Life cycle assessment) می‌باشد. بدین منظور سه روش کمپوست‌سازی، بازیافت و دفن زباله که از روش‌های غالب دفع زباله جامد شهری (Municipal solid waste) هستند، در کلان‌شهر کرمانشاه مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور در ابتدا اطلاعات مورد نیاز برای تعیین خصوصیات کمی و مقدار زباله تولیدی و تعیین اجزا فیزیکی تشکیل‌دهنده زباله (کاغذ، شیشه، پلاستیک و...) از شهرداری جمع‌آوری شد؛ سپس به‌منظور تکمیل این اطلاعات و بررسی اثرات زیست‌محیطی دفع زباله، روش ارزیابی چرخه زندگی مورداستفاده قرار گرفت؛ همچنین مرز سامانه، واحد عملکردی و سناریوهای دفع تعیین شد و سپس در مرحله بعد، سیاهه انتشار برای هریک از سناریوها فهرست شد. لازم به ذکر است که در مرحله بعدی از به‌روزترین روش ارزیابی شاخص‌ها که نرم‌افزار ایستک (EASETECH) می‌باشد، برای محاسبه میزان انتشارات و اثرات زیست‌محیطی استفاده شد و در پایان، نتایج تفسیر شد. در این پژوهش با دراختیار داشتن 1000 کیلوگرم پسماند جامد از سه سناریو کمپوست‌سازی، بازیافت و دفن در نرم‌افزار استفاده گردید. نتایج نشان داد حدود حدود 50 درصد از آسیب‌های وارد بر سلامت انسان و محیط‌زیست ناشی از دفع پس از کمپوست می‌باشد، زیرا راندمان آن حدود 40 درصد است همچنین راندمان دفع پس از مرحله بازیافت تنها 30 درصد است که نشان از کم بودن مواد قابل بازیافت دارد. همچنین نتایج نشان داد حدود 76/94 کیلوگرم پسماند به صورت پلاستیک، کاغذ و منسوجات بازیافت شده‌اند که منجربه کاهش 8/68 درصد هزینه‌ها شده است و پس از آن فرآیند MRF با 6/20 و فرآیند کمپوست با 12 درصد قرار دارند. طبق نتایج بدست‌آمده این سه سناریو دوستدار محیط‌زیست نبوده و در پایان پژوهش پبشنهاداتی جهت بهبود مدیریت پسماند در شهر کرمانشاه ارائه گردید.

 آب زیرزمینی یکی از منابع مهم تامین آب در جهان و ایران است. با توجه به افزایش جمعیت و توسعه فعالیت‌های انسانی، کیفیت آب زیرزمینی در حال کاهش است. این امر می‌تواند مشکلاتی را برای سلامت انسان، محیط زیست و کشاورزی ایجاد کند.ایران در یک منطقه خشک و نیمه خشک با متوسط بارندگی سالانه کمتر از یک سوم مقدار جهانی واقع شده است توزیع مکانی و زمانی بارشهای منطقه‌ای نیز یکپارچه نیست، برآوردها حاکی از آن است که تا سال 2025 ایران به یکی از شوره زارها تبدیل خواهد شد که با بحران کمبود منابع آب مواجه خواهد شد که این امر ضرورت مدیریت منابع آب و در نظر گرفتن اقدامات کاهش مصرف آب را به خوبی نشان میدهد با این اوصاف، در بسیاری از مناطق کشور عدم وجود منابع آب مشاهده شده است. منابع آب زیرزمینی بیش از نیمی از نیاز سالیانه آب را ایران فراهم میکند. تخمین می شود که ?? درصد از آشامیدنی در جهان وحدود 63 درصد آب آشامیدنی در ایران از طریق منابع آب زیرزمینی تامین میشوند افزایش فعالیت‌های کشاورزی و توسعه شهرنشینی در مناطق خشک چالشی بزرگ برای توسعه پایدار روبرو گردیده و از سوی با کمبود منابع آب سطحی مواجه شده ایم و میزان تقاضای آب را بهطور قابل ملاحظهای افزایش یافته است که همین باعث میشود که این منابع را در معرض خطر بالای آلودگی قرار داده است و یکی از چالشهای اصلی بر تامین کنندگان آب آشامیدنی روبرو کرده است. آبهای زیرزمینی، اصلی ترین منبع آب در مناطق خشک و نیمه خشک است اهمیت این منابع نباید دست کم گرفته شود که علاوه بر تامین آب مورد نیاز یک منطقه خاص برای آشامیدنی و آبیاری، توسط سایر مناطق اطراف حائز اهمیت است به همین دلیل کیفیت آن هم به صورت جدی مورد توجه قرار گرفته است در این پژوهش که با در نظر گرفتن فاکتورهای مهم کیفی در منطقه مورد مطالعه دشت بیجار استان کردستان در طی سال های ???? تا ???? در بیش از ده حلقه چاه منطقه دشت بیجار صورت گرفته و نتایج داده های جمع آوری شده به صورت میانگین مربوط به چاه های حسن آباد ? و ? ، تخت بیجار ، حلوایی ?و ? قامشلو ?و ? و ? و یاسوکند و صلوات آباد و تازه آباد ?و ?از نمونه برداری های گرفته شده که شامل پارامترهای فیزیکوشیمیایی آب از میزان وضعیت PH , دمای آب ، رنگ ، کدورت نیترات و نیتریت و آمونیاک ، آهن و منیزیم ، گاز کربنیک ، COD ، و اکسیژن محلول لحاظ شده و نتیجه‌گیری ارزیابی شده آن مورد بررسی قرار گرفته و پهنه بندی آماری موقعیت جغرافیایی در نرم افزار GIS و نمودارهای ویلکوکس و شولر ارزیابی و تحلیل گردیده است بنابر بر تحلیل و آنالیز داده ها در مورد وضعیت پهنه بندی دشت بیجار شاخص‌ها می‌توانند به عنوان ابزاری برای نظارت و بهبود مستمر کیفیت آب و تضمین سلامت و بهداشت عمومی مورد استفاده قرار گیرند. طبق آنالیز داده ها و بر پایه ی نتایج متمرکز و دقیق تر و جامع در مورد کیفیت آب در مناطق مختلف دشت بیجار ارائه شده است. در صلوات آباد، آب شاخص‌های مناسبی برای شرب با pH مطلوب و شوری پایین دارد. در یاسوکند، شوری آب کمی بالاتر است که مدیریت بهتری را می‌طلبد. قامشلو با pH بالاتر، احتمالاً حاوی بی‌کربنات بالا بوده و آب آن مناسب شرب و کشاورزی است. حسن آباد شاهد آب با کیفیت خوبی است که شوری و TDS آن در محدوده استانداردهای مطلوب قرار دارد. حلوایی با شوری و TDS بالاتر، نشان‌دهنده نیاز به تصفیه بیشتر است. در نهایت، تازه آباد و تخت بیجار آب با کیفیت نسبتاً خوب و شوری متوسط دارند که برای مصارف کشاورزی و شرب مناسب می‌باشد. این اطلاعات به تصمیم‌گیری‌های مدیریتی برای بهبود و حفاظت منابع آبی در منطقه کمک می‌کنند در این تحلیل، کیفیت آب در چاه‌های مختلف دشت بیجار بر اساس شاخص‌های pH، EC (هدایت الکتریکی) و TDS (مواد جامد محلول) مورد بررسی قرار گرفته است.

در میان انرژی­های تجدیدپذیر، انرژی بادی به­خاطر عدم آلایندگی محیط­زیست و شرایط اقتصادی بهتر، امروزه بیشتر مورد توجه واقع ‌شده است. هدف از مطالعه حاضر، مدل­سازی یک سیستم بادی در کارخانه تولید روغن زیتون واقع در استان گیلان، به‌منظور تامین انرژی از دیدگاه ارزیابی چرخه زندگی(Life cycle assessment)   می‌باشد. در این مطالعه با توجه به مقدار بالای کشت زیتون و تولید روغن آن در منطقه، برای تعیین انرژی مصرفی در فرآیند تولید روغن زیتون؛ ابتدا اطلاعات لازم شامل مراحل تولید و تمامی نهاده­ها و انرژی­های مختلف بکار رفته در تولید روغن زیتون از کارخانه مورد مطالعه جمع­آوری گردید و مقادیر انرژی ورودی شاخص­های انرژی مصرفی محاسبه شد. سپس با توجه به سوخت و الکتریسیته مورد نیاز برای تولید روغن زیتون در سامانه مرسوم، سامانه بادی مبتنی بر نیروگاه منجیل مدل­سازی شد. در گام بعد با استفاده از روش ارزیابی چرخه زندگی ReCiPe2016، پس از تعیین مرز سامانه و واحد عملکردی برای کارخانه مذکور و تحلیل سیاهه توسط داده‌های جمع‌آوری‌شده و نیز اندازه­گیری پایگاه‌های داده به‌طور جامع برای هر دو سناریو پرداخته شد. نتایج برآن بود کل انرژی مصرفی27/4437 مگاژول است که الکتریسیته با سهم 44/32 درصد انرژی برترین در میان نهاده­ها برای تولید محصول می­باشد. نتایج شاخص‌های انرژی نیز بیانگر آن بود که بهره­وری انرژی 23/0 کیلوگرم بر مگاژول و انرژی ویژه 44/4 مگاژول بر کیلوگرم می‌باشد. نتایج مدل­سازی سامانه‌ی بادی نیز نشان داد به‌طور متوسط تعداد 6-10×01/2 برای سامانه بادی جهت تولید برق با توجه به اقلیم و شرایط آب و هوایی مورد نیاز برای 1 تن روغن زیتون حاصل گردید. ارزیابی چرخه زندگی محصول نشان داد در تمامی رده­های آسیب، سامانه بادی کمترین مقدار انتشارات را به خود اختصاص داده است. همچنین در دو سامانه مرسوم و بادی، پلی اتیلن ترفتالات بالاترین سهم را در انتشارات رده­های آسیب در تولید محصول دارا می‌باشد. همچنین نتایج نشان داد در مجموع مقادیر کل انتشارات سامانه مرسوم، بیشترین میزان انتشار را به خود اختصاص داده است.     

Pepper (Capsicum annum) from the Solanaceae family is one of the most important vegetable summer crops that is cultivated in different parts of the world. Pepper plants are attacked by many pests such as insects, bacteria, viruses and fungi. Many fungi such as Rhizoctonia solani, Fusarium solani, Verticellum, Alternaria, etc. cause disease in pepper. Common fungal diseases include seed rot, seedling damping off, root rot, stem base rot, etc. To prevent the damage caused by fungal diseases, farmers mainly rely on the use of chemical fungicides, which are efficient and fast-acting, but this is at the expense of human health and the environment, prompting experts to look for successful alternatives and their way. find for biological control in which they use a biological agent against a pathogenic fungus. The purpose of this study was to investigate the fungi that attack the pepper plant roots and to investigate the effect of T. longibrachiatum as a biological control method and fungicides as a chemical method on the fungi that cause pepper root rot. The antagonism test of T. longibrachiatum against pathogenic fungi was investigated in laboratory conditions. This step included placing the disc of pathogenic fungi against the isolated disc of T. longibrachiatum on PDA medium. After one week of incubation, the antagonism ability was measured. In the greenhouse, the effect of treatments including the control alone (without pathogenic fungi and T. longibrachiatum), Fusarium, Rhizoctonia, T. longibrachiatum, Beltanol fungicide and the treatment of pathogenic fungi together with T. longibrachiatum. The effect of the treatments on two soil groups, including sterilized and non-sterilized soils, was done in three repetitions, which formed a total of 12 samples of the statistical population of this study. The effects of the treatments on the characteristics of root and stem length, wet and dry weight of root and stem were measured in greenhouse conditions. The data obtained from the measurements were analyzed using the LSD test comparison between groups (sterilized and non-sterilized soil) at the 5% level. Based on the results of internal transcribed space (ITS) sequencing and PCR, the species of Fusarium and Rhizoctonia fungi included F. solani and R. solani, respectively. T. longibrachiatum had a high antagonistic ability with F. solani and R. solani. The treatment of T. longibrachiatum fungus and Beltanol fungicide reduced the pathogenic effect of F. solani and R. solani, so the measured growth indices increased in the presence of these treatments. respectively, the highest and lowest characteristics of the measured sizes were observed in the treatment of T. longibrachiatum and pathogenic fungi F. solani and R. solani. By adding T. longibrachiatum to samples infected with R. solani along with F. solani in non-sterile soils, the dry weight of the stem increased by 744.17%. Based on the results of the laboratory and greenhouse, T. longibrachiatum as a strong antagonist was able to prevent the growth of F. solani and R. solani, therefore T. longibrachiatum as a strong biological controller plays an important role in controlling various diseases caused by F. solani and R. solani has root rot of pepper. The effect of T. longibrachiatum fungus was higher compared to Beltanol fungicide in inhibiting the pathogenic agent. Therefore, it is recommended to use biological control method instead of chemical control.

چغندرقند یکی از گیاهان بسیار مناسب جهت تولید قند و شکر می باشد. برگهای چغندرقند با استفاده از نور خورشید، تولید قند نموده که این قندها به سمت ریشه برگشته و در آنجا ذخیره می شوند. به طور کلی برگها نقش کارخانه قند سازی را بر عهده دارد. درصد قند چغندر، هم برای کشاورز و هم برای کارخانه قند بسیار مهم است چرا که بر این اساس، بهای چغندری پرداخت می گردد. هدف از این تحقیق، تخمین میزان ساکاروز محصول زراعی چغندرقند با استفاده از روش پردازش تصویر و تعیین بهترین زمان برداشت محصول چغندر قند بود. بدین منظور، از سطح 1000 مترمربعی از یک مزرعه چغندرقند، یک ماه قبل از تاریخ برداشت توصیه شده و یک ماه پس از آن بصورت یک روز در میان داده برداری شد. هر بار 5 بوته کامل چغندرقند بصورت تصادفی برداشت شد و از تمامی برگ ها تصویربرداری انجام گرفت. برای تخمین میزان قند چغندرقند و بدست آوردن مناسبترین زمان برداشت آن با روش پردازش تصویر، نیاز به مدل سازی مناسبی بین شاخص برداشت و زمان برداشت محصول است. مهمترین شاخص برداشت چغندرقند، عیار قند است. بدین منظور با استفاده از روش درخت تصمیم گیری سعی شد تا از بین ویژگی های برگ ها و تصاویر آنها موثرترین ورودی ها انتخاب شوند. سپس مدلی جهت یافتن ماکزیمم عیار قند متناسب با زمان برداشت محصول با استفاده از روش RSM طراحی شد. بهترین زمان برداشت محصول چغندرقند با بیشترین عیارقند، روز 210 پس از کشت بدست آمد. در منطقه مورد آزمایش، چغندرقند در روز 215 برداشت شده بود که تقریبا با محاسبات مدل سازی توسط سطح پاسخ همخوانی داشت. برای طراحی یک تصمیم یار است که قادر باشد به کشاورز زمان تقریبی برداشت را اعلام نماید، زمان سپری شده از روزکاشت تا برداشت هر نمونه­، از زمان بهینه برداشت که بیشترین عیار قند را دارد، کسر شد و اختلاف آنها به عنوان خروجی مدل تصمیم یار استفاده شد. نتایج درخت تصمیم نشان داد که میانگین مقدار B مربوط به کوچکترین سطح برگ، مقدار سطح کوچکترین برگ و مقدار سطح بزرگترین برگ ورودی های مناسبی برای تدوین تصمیم یار می باشند. برای طراحی و مدل سازی تصمیم یار، از سه روش مدل سازی سطح پاسخ، انفیس و شبکه های عصبی مصنوعی استفاده شد که این سه ویژگی به عنوان ورودی در نظر گرفته شدند و تعداد روز باقیمانده تا برداشت نیز به عنوان خروجی مدل در نظر گرفته شد. مقدار R2 در روش های سطح پاسخ، انفیس و شبکه­های عصبی   به ترتیب 83/0، 832/0 و 80/0 بود و روش انفیس در این میان با بیشترین دقت به عنوان بهترین مدل انتخاب شد.   

  در میان انواع انرژی‌های تجدیدپذیر، پایدارترین منبع انرژی در جهان انرژی خورشیدی می‌باشد. امروزه به‌کارگیری این انرژی از طریق سلول‌های فتوولتائیک (Photovoltaic cells) به دلیل عرضه پایان‌ناپذیر و ویژگی غیرآلاینده آن، برخلاف سوخت‌های فسیلی محدود بیش‌ازپیش اهمیت پیداکرده است. در مطالعه حاضر طراحی و شبیه‌سازی یک سیستم خورشیدی در کارخانه تولید کلوچه واقع در شهر تهران، به‌منظور تامین انرژی از دیدگاه ارزیابی چرخه زندگی(Life cycle assessment)

  رب گوجه فرنگی محصول اصلی گوجه فرنگی است که به صورت تجاری یا به صورت سنتی در‌‌‌‌ منزل تهیه می‌شود. طبق تعریف سازمان بهداشت جهانی، افزودن هر گونه ماده‌ی غیر مجاز و مضر به سبد غذایی انسان و حیوان تقلب نام دارد. گاهی افراد سود‌جو برای کم کردن هزینه‌های تولید و رسیدن به سود بیشتر دست به تقلب در مواد غذایی می‌زنند و سلامت انسان را به خطر می‌اندازند. بنابراین نیاز است تا روش‌های جدید و با سطح پاسخ سریع و بالا جهت شناسایی مواد افزودنی در رب استفاده شوند.از طرفی زمانی که یک ماده‌ی غذایی دچار تغییراتی شود و یا این که واکنش‌های شیمیایی در آن به وقوع بپیوندد، به طوری که ارزش مصرفی آن کاملا پایین آمده یا از بین برود، در این صورت چنین ماده ی غذایی دچار فساد شده است و آن را فاسد می‌نامند. در این پژوهش سعی بر آن است که بتوان به کمک ماشین بویایی علاوه بر تشخیص فساد در رب گوجه فرنگی، با شناسایی تقلب‌های رایج از جمله شناسایی مواد افزودنی نگهدارنده‌ی غیر مجاز در رب گوجه فرنگی به تامین سلامت تغذیه‌ای افراد جوامع پرداخت. در این پژوهش انجام کار در دو بخش بررسی آزمایشات بخش تقلبات و آزمایشات بخش فساد صورت پذیرفت. در بخش تقلبات، آزمایش به کمک افزودن دو ماده‌ی بنزوات سدیم و سوربات پتاسیم به صورت مجزا به نمونه‌های رب گوجه فرنگی انجام شد. پس از گذشت فاصله‌ی زمانی 2 ساعته تست‌های بویایی واندازه‌گیری اسیدیته، پی‌اچ در 20 نمونه انجام پذیرفت. در بخش دوم آزمایشات، که آزمایشات مرتبط با فساد رب گوجه بود آزمون‌های میکروبی و فیزیکی و شیمیایی رب انجام شد. در آزمون میکروبی سویه‌های مورد نظر پس از خریداری وآماده سازی اولیه به نمونه‌ها اضافه گردید. میکروارگانیسم‌ها با گذشت زمان باعث ایجاد تغییرات فیزیکی و شیمیایی در رب گوجه فرنگی شدند. جهت ارزیابی این تغییرات آزمون‌های فیزیکی وشیمیایی رب که شامل اندازه‌گیری pH، اسیدیته، بریکس، درصد‌ وزنی رسوب و تست بویایی بود انجام گرفت.

در این پژوهش با استفاده از سه دستگاه بینی الکتریکی برای تشخیص و تخمین میزان بوی روغن در هر 500 کیلومتر کارکرد ماشین ، رفرکتومتر برای تعیین میزان غلظت هر نمونه از روغن ، کالرمیتر برای اندازه گیری میزان رنگ پس از هر 500کیلومتر کارکرد، کارکرد روغن موتور را تخمین زدیم. از PCA ، LDA و شبکه عصبی برای طبقه بندی داده­های بویایی، داده های رنگ و داده های ادغام شده رنگ، بویایی و بریکس به دو روش استاندارد و نرمال جهت تشخیص مسافت یا کیلومتر طی شده استفاده نمودیم همچنین از آنالیز رگرسیون مولفه اصلی PCR ، و حداقل میانگین مربعات PLS برای پیش بینی تغییر رنگ، بریکس و مسافت طی شده استفاده گردید.   بر اساس نمودارهای اسکور و لودینگ داده­های مختلف (داده های بویایی، داده های رنگ و داده های ادغام شده رنگ، بویایی و بریکس به دو روش استاندارد و نرمال) در روش تحلیل مولفه­های اصلی PCA برای تشخیص مسافت یا کیلومتر طی شده واریانس داده­های رنگ مولفه­های اصلی اول و دوم به ترتیب 98% و 1% بود. که بیشترین تغییرات در داده­های رنگ مشاهده شد.   تمام نمونه روغن ها براساس مسافت طی شده یا همان عمرشان به خوبی از هم تفکیک و طبقه­بندی شدند، در نتیجه طبقه­بندی بر اساس رنگ بهتراست. با توجه به ماتریس اغتشاش حاصل از شبکه عصبی ، دقت طبقه­بندی برای داده­های رنگ نشان داد که دقت طبقه­بندی روغن­موتورهای با طول عمر مختلف با داده­های رنگ 93.6% به دست آمد که در میان تمام داده­ها بیشترین مقدار را داشت. نتایج حاصل از شبکه عصبی موید نتایج حاصل از PCA است که برای داده­های رنگ، تشخیص طول عمر روغن موتور به نحو مطلوبی انجام گرفته است. مقدار R2 برای PCR بین داده­های واقعی و داده­های پیش­بینی شده برای تغییر رنگ، بریکس و کیلومتر طی شده به ترتیب برابر با R2=0.7372، R2=0.8677   و

چکیده    تولید مواد غذایی سالم و با کیفیت از چالش‌های مهم امروزه بشر می‌باشد. رب گوجه فرنگی به عنوان یک   چاشنی محبوب در غذا‌های ایرانی به دلیل داشتن آنتی اکسیدان‌ها، لیکوپن‌ها، ویتامین‌ها و املاح معدنی مورد توجه قرار گرفته است. بسیاری از کارخانه‌های تولید رب‌ گوجه فرنگی از طریق فرایند‌های حرارتی، پاستوریزاسیون و نگهدارنده‌های شیمیایی کیفیت این محصول را حفظ می‌کنند. این روش­ها می‌تواند بر مدیریت و تولید موثر رب گوجه فرنگی اثر گذار باشد‌. فراوری مواد غذایی به روش پلاسمای سرد جهت رسیدن به سطح مطلوبی از کیفیت یک محصول مخصوصا مواد غذایی حساس به گرما به کار برده می‌شود. این فناوری نوظهور و غیر حرارتی، ایمن، سالم، سازگار با محیط زیست، مقرون به صرفه و دارای تاثیر کم بر ساختار درونی محصول می‌باشد. باتوجه به پیشرفت‌های اخیر در فناوری پلاسما، این تحقیق با هدف بررسی اثر استفاده تیمار پلاسمای سرد بر پارامتر‌های کیفیتی رب گوجه فرنگی انجام شد. روش تحقیق بدین صورت بود که در ابتدا نمونه‌های رب گوجه فرنگی تهیه شده از گوجه فرنگی که از کارخانه رب گوجه فرنگی در دو حالت سنتی (بدون مواد نگهدارنده) و صنعتی (با مواد نگهدارنده) تهیه شدند و در آزمایشگاه به صورت مستقیم زیر هود لامینار تحت پلاسمای سرد نسبتا" یکنواخت با استفاده از تخلیه سد دی الکتریک (DBD) گاز هوا و در 3 تکرار و 2 سطح زمان در معرض پلاسما قرار گرفتند. آزمایش­ها تحت فشار اتمسفرو 3 سطح ولتاژ (حداکثر 12کیلو ولت) و با فرکانس ثابت حدود7-6 کیلو هرتز انجام شد. سپس تاثیر پلاسمای سرد بعد از 10روز بر پارامتر­های pH، رنگ و بریکس بررسی شد و بعد از 5 روز انکوبه گذاری، میزان کپک آسپرژیلوس نایجر مورد ارزیابی قرار گرفت.   مقایسه میانگین تیمارها با آزمون دانکن انجام شد. نتایج نشان داد که، اعمال پلاسمای سرد اتمسفری، بر pH رب صنعتی اثر معنی داری نداشته است، درحالی که باعث افزایش بریکس رب و کاهش تعداد کلنی­های کپک آسپرژیلوس نایجر و در نتیجه بهبود کیفیت رب گوجه فرنگی صنعتی در گذر هفته­ها شد.کلمات کلیدی: رب گوجه فرنگی، کیفیت، پلاسمای سرد اتمسفری، فرآوری مواد غذایی    

  تجزیه گرمایی زیست توده در محیطبدون اکسیژن یا با اکسیژن اندک را گرماکافت می‌نامند که محصول این فرآیند دی اکسیدکربن، گازهای سوختی، بخار قیری و جزء جامدی به نام بیوچار است. فرآیند گرماکافتراهی برای تبدیل زیست توده به مواد با ارزشتر نظیر بیوچار است. بیوچار ماده ایجامد و دارای محتوای کربن بالاست که رایج ترین مورد استفاده آن در کشاورزی بهعنوان اصلاح کننده خاک است. محققان در سال های گذشته تاثیر استفاده از بیوچار برخصوصیات فیزیکی وشیمیایی خاک را مورد مطالعه قرار داده اند و مشخص شده است کهافزودن بیوچار به خاک کیفیت خاک را بهبود می‌بخشد. خصوصیات فیزیکی و شیمیایی بیوچارتحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله نوع مواد اولیه، شرایط واحد گرماکافت، سرعت گرمادهی،مدت زمان گرماکافت وللفعوامل متعدد دیگری قرار می‌گیرد . دامنه گسترده فرآیندگرماکافت منجر به تولید بیوچارهایی   که ازنظر خواص شیمیایی و فیزیکی مختلفی نظیر ترکیب عنصری و خاکستر، وزن مخصوص، تخلخل،توزیع اندازه منافذ، سطح ویژه، pH، جذب و دفع آب و یون ها و بسیاری خواص دیگر متفاوت هستند می‌شود. هدفاز این مطالعه، بررسی اثر تغییر دبی هوا و دمای محفظه در گرماکافت اکسایشی بسترثابت بر روی عملکرد بیوچار، محتوای خاکستر، وزن مخصوص و pH بود. بدین منظور یک دستگاه تولید بیوچار اکسایشی بسترثابت با قابلیت تغییر در دمای محفظه و دبی هوای خروجی طراحی و ساخته شد.آزمایش‌هادر چهار دبی هوای 20، 25، 30 و 35 لیتر در دقیقه ونیز چهار دمای 350، 400، 450 و500 درجه سانتی‌گراد برای کاه و کلش گندم انجام شد. نتایج نشان داد که افزایش دبیهوای   خروجی   از محفظه و افزایش دمای محفظه، سبب افزایش میزانخاکستر وpH شد. درحالی که تغییر این پارامترها سبب کاهش وزن مخصوص ظاهری و عملکرد   بیوچارتولیدی شدند.     

   در سال­های اخیر تقلب در مواد غذایی افزایش چشم گیری داشته است. تقلب در موادغذایی علاوه بر اینکه بر کیفیت محصول اثر می­گذارد و خسارات مالی به وجود می آورد برسلامت مصرف کننده نیز اثرات سوئی دارد. و باعث به وجود آمدن نگرانی­های زیادی در مصرف مواد غذایی شده است. یکی از مواد غذایی پرکاربرد در صنعت غذایی روغن­های خوراکی هستند. که در آشپزی از آن استفاده می­شود. روغن­های جامد نباتی یا روغن­هایی مثل پالم دارای اسید چرب اشباع بالا هستند، چنین روغن­هایی می­توانند باعث بالا رفتن چربی خون، افزایش کلسترول بدن و در نهایت موجب گرفتگی و انسداد عروق شوند و این در حالی است که بیماری­های قلبی و عروقی از مهمترین علل مرگ هستند. روغن­های مورد استفاده در سبد غذایی افراد باید حداقل زیر 2 درصد اسید چرب اشباع و ترانس داشته باشند. یکی از دلایل استفاده از روغن پالم ارزان بودن آن نسبت به سایر روغن­های کنجد، ذرت، سویا و آفتابگردان است و به دلیل بالا رفتن قیمت روغن­های دیگر نسبت به روغن پالم، سهم واردات این روغن نسبت به سایر روغن­ها نیز در دو سال اخیر افزایش یافت. در آشپزی، از انواع روغن استفاده می شود که هر یک از منبعی جداگانه گرفته می شوند؛ از غلاتی مانند ذرت گرفته تا میوه­هایی همچون زیتون، آجیل از جمله گردو، بادام و فندق، و دانه­هایی مانند کلزا، گلرنگ و آفتابگردان. به سختی می­توان روشی را پیدا کرد که به راحتی بتواند کیفیت روغن های خوراکی را تشخیص دهد. از این رو در سال­های اخیر از روش­های بویایی، بینایی، چشایی و رایانه­ای در صنعت مواد غذایی بیشتر استفاده شده است. بینی­الکتریکی روش جدیدی است که امروزه در کشاورزی و صنعت غذایی مورد توجه قرارگرفته است. در این پژوهش از یک سامانه­ به منظور تشخیص و تخمین میزان پالم در روغن­های خوراکی استفاده شده است. که سامانه­ی بینی­الکتریکی شامل ده حسگرنیمه هادی اکسید فلزی بود. در حین آزمایش پاسخ ولتاژی حسگرها در یک زمانبندی معین برای تزریق فضای هد به محفظه­ی حسگری و سپس پاکسازی محفظه در مرحله بعد به صورت خودکار انجام­شد و توسط سامانه داده­ها جمع­آوری شد. انواع روغن­های خوراکی از مخلوط کردن با روغن پالم با نسبت های مختلف تهیه گردید. ویژگی­های استخراج شده از سیگنال­های بدست­آمده از بینی­الکتریکی با روش­های تحلیل مولفه­های اصلی و شبکه­ی عصبی مصنوعی پردازش شدند. براساس نتایج بدست­آمده ماشین بویایی توانایی شناسایی روغن پالم را دارد

   این مطالعه به بررسی رابطه بین ساختار جست‌گروه‌های[1] بلوط ایرانی و تاثیر آن بر ویژگی‌های خاک اطراف تاج   و همچنین تنوع جمعیت ماکروفون خاک را تحت تاثیر ساختار جست‌گروه‌های بلوط ایرانی را در استان کرمانشاه(منطقه روانسر) پرداخته است. برای این منظور ابتدا تعداد 4 ترانسکت در منطقه مورد مطالعه با فاصله‌های50­ متر در نظر گرفته شد و سپس به دلیل ساختارهای متفاوت درختان شاخه زاد، از محدوده زیر تاج آن‌ها و خارج از آن 8 تیمار با سه تکرار صورت گرفت. مجموعا 96   قطعه نمونه پروفیل با ابعاد 50× 50 سانتیمتر و با عمق 15سانتیمتر زده و ماکروفون به روش دستی جمع آوری شد. به طوری که در خاک زیر تاج این درختچه‌ها به دلیل سایه‌اندازی و انباشت عناصر غذایی مقدار رطوبت و ماده‌آلی خاک نسبت به فاصله بین درختچه‌ها افزایش چشمگیری دارد که اصطلاحاً"جزیره‌های حاصلخیزی" گفته می‌شوند نتایج مقایسه آماری نشان داد که فراوانی و تنوع ماکروفون خاک و همچنین برخی ویژگی­های خاک در داخل جست­گروه با خارج آن اختلاف معنی‌داری در سطح احتمال 95 درصد دارد. افزایش فراوانی و تنوع ماکروفون در داخل جست­گروه با عمق لاشبرگ و مساحت تاج همبستگی معنی‌دار نشان داد و دلیل آن افزایش موادآلی، تمرکز عناصر غذایی و دسترسی موجودات به منابع غذایی موجود در لاشبرگ­ها و هم چنین داخل جست­گروه نسبت به خارج آن بود. با توجه به نتایج پژوهش حاضر می­توان به تاثیر جست‌گروه به عنوان یک ریز زیستگاه با شرایط مناسب برای زندگی و حضور موجودات خاکزی اشاره کرد جامعه ماکروفون خاک متشکل از بی‌مهرگان بزرگ­تر از دو میلی‌متر است که بخش مهمی از چرخه زندگی خود را در خاک یا داخل بقایای سطحی می‌گذراند و جمعیت آن‌ها وابستگی زیادی به شیوه مدیریتی اکوسیستم دارد. در بسیاری از اکوسیستم‌های مناطق نیمه خشک، درختچه‌ها نقش کلیدی و پییچیده‌ای در فراهم کردن رطوبت و عناصر غذایی خاک بازی می‌کنند. [1] . sprout-clumps

   مقدمه: انرژی به‌عنوان یکی از مهم­ترین و ضروری ترین عوامل تولید ، دارای اثرات قابل‌توجهی است. با توجه به این‌که منابع   سوخت های فسیلی رو به اتمام است، پژوهشگران به دنبال جایگزین کردن سوخت بیودیزل که یک سوخت زیستی قابل‌تجدید و دارای خواصی نزدیک به گازوئیل است، می­باشند. در آزمایش های مربوط به تولید بیودیزل و در کنترل کیفیت این محصول از دستگاه GC استفاده می­گردد و درصد بیودیزل تولیدی را اندازه­گیری می نمایند. استفاده از دستگاه GC ، به دلیل هزینه بسیار بالای آن در همه جا امکان پذیر نیست لذا در این تحقیق تلاش می­شود درصد بیودیزل تولیدی را با استفاده از بینی الکتریکی و تکنیک­های هوش مصنوعی تخمین زد. روغن انتخابی در این تحقیق روغن پسماند به همراه روغن گیاه رزماری می باشد. اهداف: 1. تولید بیودیزل از روغن پسماند خوراکی و روغن گیاه رزماری بوسیله ی واکنش ترانس استریفیکاسیون    2. تخمین درصد بیودیزل تولید شده با استفاده از بینی الکتریکی و تکنیک های هوش مصنوعی روش تحقیق: در ابتدا از روغن پسماند خوراکی و روغن گیاه رزماری با استفاده از واکنش ترانس استریفیکاسیون و متانول ، بیودیزل تولید می­شود. روغن پسماند خوراکی از آشپزخانه ها جمع آوری شده و پس از فیلتر شدن ، ناخالصی­های آن گرفته می­شود و روغن گیاه رزماری به آن افزوده می شود . برای تولید بیودیزل پارامترهایی ازجمله مدت زمان همزنی، مقدار متانول مصرفی ، سرعت همزنی ، مدت زمان سیرکوله و مقدار روغن رزماری مصرف شده پس از تولید بیودیزل، متغیر و پارامترهایی از جمله   نوع کاتالیزور و نوع الکل ثابت در نظر گرفته   می­شوند. الکل مورد استفاده در آزمایش حاضر متانول و کاتالیزگر KOH می­باشد.    جدول 1 ماتریس آزمایش‌های تولید بیودیزل سطح 3 سطح2 سطح1 عامل 8:1 6:1 4:1 مقدار متانول مصرفی (مولی) 20 10 2 مدت زمان همزنی 1200 900 600 سرعت همزنی(دور بر دقیقه ) 9 6 3 مدت زمان سیر کوله   (دقیقه ) 5/2 25/1 5/0 مقدار روغن رزماری مصرف شده (گرم)    برای پرهیز از اشتباه و به حداقل رساندن خطا در اندازه‌گیری‌ها مبنای محاسبات جرم در نظر گرفته می­شود و با استفاده از ترازوی دیجیتال با دقت 01/0 گرم، مواد وزن خواهند شد. برای تولید بیودیزل مقدار 500 گرم از روغن را به ورودی   رآکتور می­ریزیم و پس از تهیه­ی محلول پتاسیم متواکسید با توجه به نسبت مولی الکل به روغن   ، محلول به روغن درون رآکتور اضافه می­شود و آزمایش با شرایط نشان داده شده در جدول 1 توسط رآکتور انجام خواهند شد . پس از اتمام مراحل تولید بیودیزل ، روغن رزماری با نسبت­های مختلف به بیودیزل اضافه و از هر کدام از آزمایش ها نمونه گرفته خواهد شد .

   شناخت پدیده و عکس العمل آن نسبت به مسائل مختلف در امور مهندسی امروزی مانند هوا و فضا، مکانیک سیالات و ... از اهمیت قابل توجهی برخودار است. شناخت و مطالعه مشخصات جریان در کانال­ها یکی از موضوعات مهمی است که در طراحی انواع مختلف سازه­های مرتبط با آنها و همچنین طرح­های ساماندهی کاربرد اساسی دارد. تعیین دقیق تنش برشی بستر و دیواره از دیدگاه تئوریک و همچنین از دیدگاه مسائل کاربردی نظیر نقش آن در مطالعات فرسایش و رسوبگذاری و طراحی پوشش­های حفاظتی از اهمیت خاصی برخوردار است. کانالهای مرکب شامل یک کانال اصلی عمیق و یک یا دو دشت سیلابی در اطراف آن می­باشند که بصورت نسبی عمق کمتری نسبت به کانال اصلی دارند. مطالعات هیدرولیکی بر روی این کانالها به دلیل تاثیر متقابل دشتهای سیلابی و کانال اصلی بمراتب پیچیده تر از کانالهای معمولی است. در پژوهش حاضر، کارایی مدل عددی سه­بعدیAnsys Fluent   در شبیه­سازی پارامترهای مختلف هیدرولیکی برای کانال مرکب مستطیلی با بسترهای صاف و زبر بررسی شده است. مدل آشفتگی و شبک? مش­بندی به کمک نتایج حاصل از مدل آزمایشگاهی و مدل عددی صحت­ سنجی و سناریو های مختلف به کمک مدل عددی مذکور شبیه­سازی شد. مقایس? مقادیر تنش ­برشی نشان می­دهد که با کاهش عمق در دشت­های سیلابی، میزان و درصد تنش ­برشی در دشت­های سیلابی افزایش و در کانال اصلی کاهش می­یابد. با کاهش عمق آب در کانال اصلی ، درصد تنش ­برشی در کانال اصلی افزایش و در دشت­های سیلابی کاهش می­یابد. همچنین   افزایش زبری، سبب می­شود میزان تنش ­برشی افزایش ­یابد. نتایج بررسی­ها همچنین بیانگر این نکته است که با افزایش دبی قدرت جریان افزایش می­یابد و در محل تلاقی دشت­های سیلابی و کانال اصلی سرعت بیشتر است و گردابه هایی در این محل تشکیل می­شود. در تحقیق حاضر پدیده انتقال مومنتوم به کمک ورتکس های سرعت عرضی مورد بررسی قرار گرفت و با مقایسه نسبت شکل های متفاوت، کانال مرکب پایدار بر اساس پدیده انتقال مومنتوم معرفی گردید. از دیگر کارهای صورت گرفته در این پژوهش بررسی پروفیل عمقی سرعت می­باشد که نمودار آن به ازای سناریوهای مختلف شبیه­سازی ترسیم گردید. در این زمینه مشاهده گردید زبری بستر پروفیل عمقی سرعت را تغییر داده و سبب کاهش سرعت متوسط می­شود. نتایج این پژوهش می­تواند در طراحی کانال های پایدار به­خصوص در محل تلاقی کانال اصلی و دشت­های سیلابی   نقش بسزایی داشته باشد.واژگان کلیدی: مدل عددی سه­بعدی، Ansys Fluent، کانال مرکب، تنش برشی، انتقال مومنتوم، کانال پایدار، دشت­های سیلابی، کانال اصلی

  امروزه با توجه به افزایش جمعیت زمین نیاز به منابع غذایی افزایش یافته است. از سویی دیگر با توجه به کاهش منابع آبی نیاز به مدیریت مصرف آب علی الخصوص در بخش کشاورزی احساس می شود. بدین منظور روش های متعددی برای کاهش مصرف آب به کار گرفته می شود که یکی از مدرن ترین آنها آبیاری دقیق یعنی با توجه به نقشه رطوبتی مزرعه می باشد. در این تحقیق تلاش شد توسط مولتی کاپتر و پردازش تصویر از یک مزرعه سورگوم به مساحت نیم هکتار نقشه رطوبتی استخراج گردد. برای این منظور ابتدا آزمایش های اولیه ای برای به دست آوردن بهترین ارتفاع و بهترین زمان روز جهت عکس برداری انجام شد. سپس مزرعه مورد نظر به قطعات کوچک تقسیم شد. از هر قطعه توسط مولتی کاپتر عکس برداری شد. از نقاط مختلف مزرعه نیز با ثبت مختصات نقاط نمونه برداری شد تا درصد رطوبت وزنی گیاه در آن نقاط به دست آید. نهایتا عکس ها توسط نرم افزار Arc GIS تجمیع شد. سپس توسط نرم افزار MATLAB عملیات مختلف پردازش تصویر بر روی تصویر انجام شد. این عملیات عبارتند از: قطعه بندی، جداسازی زمینه، یافتن همسایگی نقاط، استخراج داده های مختلف از همسایگی نقاط، مدل سازی پارامترهای موثر ورودی جهت تخمین رطوبت وزنی گیاه، اعمال خروجی مدل به تصویر های قطعه بندی شده، تجمیع و غیره. بهترین مدل به دست آمده توسط شبکه های عصبی شامل چهار ورودی زبری، میانگین مقادیر کانال تک رنگ M مربوط به کانال CMY، میانگین مقادیر کانال تک رنگ Y مربوط به کانال CMY، میانگین مقادیر کانال تک رنگ B مربوط به کانال RGB و خروجی آن درصد رطوبت وزنی گیاه بود که مقدار R2 و MSE مدل به ترتیب 885/0 و 004/0 بود. درصورت دسته بندی رطوبت گیاه به پنج کلاس خیلی پرآب، پرآب، متوسط، کم آب و خیلی کم آب ماتریس اغتشاش مدل 5/90% شد.

بنا به گزارش اداره محیط‌زیست، رشد سریع شهر و صنعت و رشد روزافزون جمعیت موجب شده است که میزان آلاینده­های جوی بیش‌ازپیش­ افزایش‌یافته و ذرات معلق تبدیل به مهم‌ترین آلودگی هوای کلان­شهرها شود. آلودگی هوا باعث بروز بیماری­های قلبی و ریوی می­شود. گازهای UHC و CO در اثر احتراق ناقص مخلوط سوخت و هوا به وجود می­آیند درحالی‌که گازهای NOx و CO2 در اثر افزایش دما در موتور به وجود می­آیند. هم­چنین ذرات معلق ریز و خیلی ریز از ذرات معلق درشت خطرناک‌تر می­باشند. هدف از این پژوهش، استفاده از نسبت­های مختلف سوخت بیواتانول با بنزین در دورهای مختلف موتور در حالت بدون EGR و استفاده از نسبت­های مختلف سوخت بیواتانول با بنزین و دماهای مختلف هوای ورودی به موتور در دورهای مختلف موتور در حالت EGR با هدف کاهش میزان آلاینده­ها و ذرات معلق در دو حالت EGR و بدون EGR در موتور بنزینی پراید می­باشد.در این تحقیق از موتور پراید با سیستم سوخت‌رسانی زیمنس استفاده شد. برای انجام آزمایشات، مخلوط­های سوختی با ترکیب بیواتانول و بنزین معمولی، سوخت­هایی با نسبت­های صفر، 5 و 10 درصد بیواتانول استفاده شد. آزمایشات در سه سطح دمای هوای ورودی 12، 15 و 18 درجه سانتی­گراد و دور موتور 1000، 2000 و 3000 دور بر دقیقه انجام گرفت. هر آزمایش سه بار تکرار شد. برای اندازه‌گیری آلایندگی از دستگاه تست پنج گاز Airrex استفاده شد. ذرات معلق توسط دستگاه پارتیکل کانتر مدل IAQ3016 ساخت کشور آمریکا اندازه­گیری شد. اثر تیمارهای نوع سوخت و دور موتور بر گازهای خروجی اگزوز و ذرات معلق در حالت بدون EGR و اثر تیمارهای نوع سوخت، دمای هوای ورودی و دور موتور بر گازهای خروجی اگزوز و ذرات معلق در حالت EGR بررسی شد. برای تحلیل داده­ها از نرم‌افزار    و آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی و مقایسه میانگین­ها با روش آزمون چند دامنه­ای دانکن انجام شد.اثر دور موتور و نوع سوخت و اثر متقابل دور موتور و نوع سوخت در حالت بدون EGR بر تمامی صفات موردبررسی در سطح 1 درصد معنی‌دار بوده است و تنها اثر متقابل دور موتور و نوع سوخت بر روی کربن دی‌اکسید (CO2) در سطح 5 درصد اثر معنی‌دار داشته است همچنین اثر دور موتور برای ذرات 5 میکرون و اثر نوع سوخت برای ذرات 3 میکرون نیز در سطح 5 درصد معنی‌دار است. در حالت EGR اثر دور موتور بر دمای هوای خروجی و آلاینده‌های مونواکسید کربن ((CO کربن دی‌اکسید (CO2)، هیدروکربن‌های نسوخته (UHC)، اکسیدهای نیتروژن (NOX) و ذرات معلق در سطح 1 درصد معنی‌دار بوده است. اثر نوع سوخت بر دمای هوای خروجی اثر معنی‌دار نداشته است اما بر دیگر صفات موردبررسی در سطح 1 درصد معنی‌دار است به‌جز ذرات 3/0 میکرون که در سطح 5 درصد معنی‌دار است و همچنین اثر دمای هوای ورودی بر تمامی صفات موردبررسی در سطح 1 درصد و برای ذرات معلق 3/0 میکرون در سطح 5 درصد معنی‌دار است. با توجه به نتایج آزمون دانکن با افزایش دور موتور میزان آلاینده­های منواکسید کربن (CO) و هیدروکربن‌های نسوخته (UHC) کاهش یافت اما میزان آلاینده­های دی­اکسید کربن (CO2)، اکسیدهای نیتروژن (NOx) و ذرات معلق افزایش یافت. با افزایش درصد بیواتانول میزان آلاینده­های منواکسید کربن (CO)، دی­اکسید کربن (CO2)، هیدروکربن‌های نسوخته (UHC) و ذرات معلق کاهش یافت اما میزان آلاینده­ی اکسیدهای نیتروژن (NOx) افزایش یافت. برای اثر دور موتور و نوع سوخت در حالت EGR میزان تولید آلاینده­ها کمتر از حالت بدونه EGR بوده است اما میزان ذرات معلق به جزء ذرات 3/0 میکرون در حالت بدونه EGR کمتر از حالت EGR بوده است. با افزایش درجه حرارت هوای ورودی به موتور در حالت EGR میزان آلاینده­های منواکسید کربن (CO)، هیدروکربن‌های نسوخته (UHC)، اکسیدهای نیتروژن (NOx) و ذرات معلق افزایش یافت اما آلاینده­ی دی­اکسید کربن (CO2) کاهش یافت.

امروزه یکی از ارزان‌ترین و در دسترس‌ترین نوع انرژی‌های تجدیدپذیر، انرژی خورشیدی است. در میان کاربردهای مختلف انرژی خورشیدی، تولید آبگرم ، یکی از اقتصادی‌ترین روش‌های استفاده از انرژی خورشیدی محسوب می‌شود. در مطالعه حاضر دمای آبگرم خروجی از آبگرمکن خورشیدی صفحه تخت با استفاده از شبکه عصبی مصنوعی (ANN) و تخمین‌گر بردار پشتیبان(SVR) مدل شد و با داده‌های تجربی مقایسه شد. داده‌‌برداری به‌مدت 18 روز انجام گرفت. از آب معمولی و نانوسیال بوهمیت(ALOOH) با غلظت 2/0 درصد وزنی به‌عنوان سیال عامل استفاده شد. به‌منظور بررسی دقت پیش‌بینی مدل‌سازی توسط شبکه عصبی مصنوعی و تخمین‌گر بردار پشتیبان از چهار ساختار زیر استفاده شد. ساختار اول شامل لایه‌ی ورودی دبی، زمان، دمای محیط و دمای سیال ورودی است. ساختار دوم از پارامترهای دبی، زمان، دمای محیط، دمای سیال ورودی، دمای نقطه میانی صفحه جاذب، دمای نقطه پایینی صفحه جاذب و دمای پوشش شیشه‌ای تشکیل شده است، ساختار سوم شامل نوع سیال، دمای سیال ورودی، دمای محیط، دبی سیال عبوری، زمان بود و ساختار چهارم لایه ورودی شامل نوع سیال، دبی سیال ورودی، زمان، دمای محیط، دمای سیال ورودی، دمای نقطه میانی صفحه جاذب، دمای نقطه پایینی صفحه جاذب، دمای پوشش شیشه‌ای بود. ضریب تعیین و خطای RMSE در روش SVR برای سیال آب خالص با استفاده از ساختار اول به‌ترتیب 978991/0 و 2508/3 ، و برای ساختار دوم به‌ترتیب   998715/0 و 1016/0 به‌دست آمد. ضریب تعیین و خطای RMSE برای نانوسیال بوهمیت با استفاده از ساختار اول به‌ترتیب برابر 958303/0 و 5680/6 و برای ساختار دوم برابر 965097/0 و 4765/5 بدست آمد. همچنین با تاثیر دادن نوع سیال ورودی به‌عنوان ورودی مدل‌ها، ضریب تعیین و خطای RMSE به ترتیب برای ساختار سری سوم برابر 636978/0 و 8210/281 و   برای ساختار چهارم برابر 939306/0 و 7420/15 بدست آمد. تحلیل نتایج مدل‌سازی توسط شبکه عصبی مصنوعی نشان داد که: برای سیال آب خالص ضریب تعیین و خطای RMSE برای مدل اول به‌ترتیب برابر 99983/0 و 029084/0 و برای مدل دوم به‌ترتیب برابر 99991/0 و 015617/0به‌دست آمد. همچنین این مقادیر برای نانوسیال بوهمیت برای ساختار اول برابر 999/0 و 99896/0 و برای ساختار دوم به‌ترتیب برابر 9993/0 و 99927/0 به‌دست آمد. با اثر دادن نوع سیال عملگر به‌عنوان متغیر ورودی، ضریب تعیین و خطای RMSE با استفاده از ساختار سوم این مقادیر به‌ترتیب برابر 99886/0 و 32567/0، و برای ساختار چهارم به‌ترتیب برابر 99934/0 و 32567/0به‌دست آمد. تحلیل نتایج خروجی مدل شبکه عصبی نشان داد که این مدل توانایی بهتر و دقت بالایی برای پیش‌یینی دمای سیال خروجی نسبت به روش رگرسیون بردار پشتیبان داشته است و با افزایش فاکتورهای ورودی، شبکه دقت بالاتری را در پیش‌بینی ارائه می‌دهد. واژه‌های کلیدی: جمع کننده خورشیدی صفحه تخت، نانو سیال، انرژی دریافتی، تخمین‌گر بردار پشتیبان، شبکه عصبی مصنوعی

چکیدهانرژی به‌عنوان یکی از مهم­ترین عوامل تولید از نظر اقتصادی و محیط زیستی دارای اثرهای قابل‌توجهی است و به‌عنوان یکی از اصلی­ترین ارکان توسعه کشورها محسوب می‌شود. بدین منظور با توجه به اتمام سوخت‌های فسیلی، توجه کشورها در سطح جهان به سمت سوخت‌های زیستی و از جمله بیودیزل معطوف شده است. تولید و هم‌چنین کیفیت این سوخت مسئله‌ای بسیار مهم است. تخمین عملکرد واکنش ترانس استریفیکاسیون مسئله‌ای بسیار مهم در پژوهش‌های بیودیزل است، بر همین اساس در پژوهش حاضر اقدام به ارزیابی روش پردازش تصویر و استفاده از روش‌های مدل‌سازی سطح پاسخ (RSM)، شبکه‌های عصبی مصنوعی (ANN) و روش سیستم استنتاج عصبی- فازی (ANFIS) برای تخمین عملکرد این واکنش شد. در پژوهش حاضر ابتدا اقدام به تولید بیودیزل تحت شرایط مختلف (زمان انجام واکنش، نوع الکل، نوع کاتالیزور و همچنین روش تولید ) تولید شد و بازده واکنش تحت بازه گسترده‌ای تولید شد. سپس با استفاده از سه روش 1- عکس‌های میکروسکوپی 2- با استفاده از جعبه مخصوص پردازش تصویر قبل از سانتریفیوژ 3- با استفاده از جعبه مخصوص پردازش تصویر بعد از سانتریفیوژ، اقدام به تهیه عکس از نمونه‌های بیودیزل تحت شرایط یکسان شد. سپس با استفاده از پردازش تصویر اقدام به تهیه تصاویر کانال‌های رنگی از تصاویر گرفته شده در 5 حالت عکس‌های میکروسکوپی، عکس‌های محفظه مخصوص پردازش تصویر قبل از سانتریفیوژ، ترکیب روش‌های تصویربرداری قبل از سانتریفیوژ، عکس‌های محفظه مخصوص پردازش تصویر بعد از سانتریفیوژ و ترکیب تمام روش‌های تصویربرداری، شد. با استفاده از سه روش مدل‌سازی ANN, ANFIS, RSM بازده واکنش تخمین زده شد. نتایج   نشان داد که بهترین روش استفاده از محفظه پردازش تصویر و بدون انجام سانتریفیوژ با روش مدل‌سازی ANFIS بود و این روش توانست به‌خوبی بازده واکنش ترانس استریفیکاسیون را با ضریب تبیین (R2) 983/0، میانگین مربعات خطای داده‌ها (MSE) 002226/0، میانگین مطلق خطا (MAE) 02927/0 و مجموع توان‌ دوم باقیمانده‌ها (SSE) 12466/0 بهترین عملکرد را در تخمین بازده واکنش ترانس استریفیکاسیون داشته باشد. استفاده از روش ANN نیز توانست با دقت خوبی بازده واکنش را تخمین بزند. استفاده از روش پردازش تصویر و مدل‌سازی با روش ANFIS با کاهش هزینه‌های آنالیز به نسبت روش متداول گاز کروماتوگرافی (GC)، توانست بازده واکنش را با دقت مناسبی تخمین بزند. کلیدواژه : بیودیزل، پردازش تصویر، گازکروماتوگرافی (GC)، ترانس استریفیکاسیون، روش سطح پاسخ، روش انفیس، روش شبکه‌های عصبی مصنوعی.

آبزیان با دارا بودن ترکیب مناسب اسیدهای آمینه ضروری بدن، منبع مفیدی از پروتئین به شمار می‌روند. بر اساس آمار رسمی سازمان خواروبار جهانی در سال 2016، میزان تولید سالانه آبزیان طی هفت دهه اخیر به ‌صورت مستمر افزایش داشته و از حدود 20 میلیون تن در اوایل دهه 1950 میلادی، به مرز 170 میلیون تن در سال 2015 رسیده است (FAO, 2016). به طور کلی آگاهی عمومی در مورد اهمیت بحث تغذیه افزایش یافته است و تولید پروتئین‌های با اهمیت از نظر تغذیه ای برای تامین نیازهای جمعیت در حال افزایش یکی از مهم‌ترین مسائل جوامع بشری است. جهت کنترل کیفیت مواد غذایی در فناوری پس از برداشت در صنعت کشاورزی، موجود بودن اطلاعات تصویری از تمام سطح آن ضروری می‌باشد. و با توجه به این‌که بیشتر روش‌های اندازه‌گیری کیفیت محصولات کشاورزی، مخرب، وقت‌گیر و گران قیمت می‌باشند، سامانه بینایی از ابزارهای غیر مخرب به شمار می‌آیند و برای کنترل کیفیت مناسب محصولات کشاورزی مورد استفاده قرار می‌گیرند. این تحقیق به منظور تعیین الگوریتمی جهت درجه‌بندی ماهی قزل‌آلا به کمک پردازش تصویر انجام گرفت. تعداد 36 ماهی قزل آلای رنگین کمان در محدوده وزنی بین 200 تا 800 گرم به صورت تصادفی تهیه گردید. عکس برداری از نمونه‌های قرار داده شده در دمای محیط و یخچال هر 4 ساعت یک‌بار و ماهیانی که در محیط فریزر نگهداری می‌شدند به صورت هفتگی تا مرحله فساد کامل صورت گرفت. در مرحله پردازش تصویر 527 پارامتر از هر تصویر ماهی استخراج گردید که از بین آن‌ها با توجه به تصاویر و هیستوگرام‌ها 8 پارامتر موثر، به کمک آنالیز حساسیت برای مدل‌سازی تعیین گردید. جهت درجه‌بندی و مدل سازی‌ها از سه الگوریتم ANFIS، ANN و RSM استفاده گردید. در مدل سازی مدت زمان گذشته از صید سه محیط فریزر، یخچال و محیط خنک الگوریتم ANFIS با ضرایب همبستگی به ترتیب 0.982627، 0.988024 و 0.988094 بهترین مدل بود. ولی در مدل مدت گذشته از صید مربوط به تمامی محیط‌ها الگوریتم ANN با ضریب همبستگی 0.981391 بهترین مدل بود. برای درجه بندی ماهی قزل آلا از سیستم استنتاج فازی استفاده شد. که این سیستم تصمیم یار از سه FIS متناسب با محل نگهداری ماهی‌ها تشکیل شده است. هر یک از FIS ها دو ورودی زمان گذشته از صید بر حسب ساعت و اندازه برحسب پیکسل و یک خروجی به عنوان درجه مرغوبیت ماهی داشتند.کلمات کلیدی: الگوریتم تشخیص، پردازش تصویر، ماهی قزل آلا، مدت نگهداری

  عسل ماده طبیعی و شیرینی است، که زنبورعسل آن را عمدتاً از شهد گل‌ها جمع‌آوری، عمل‌آوری و در کندو ذخیره می‌سازد. تقلب، خصوصاً صنعتی از‌ طریق اضافه کردن شربت‌های طبیعی و‌ یا تخمیری مستقیماً به عسل ایجاد می‌شود. عسل مصنوعی نیز از ترکیب یک و یا چند نوع قند با اسید ایجاد می‌گردد. در این تحقیق به ساخت مجموعه تصویربرداری بهینه‌شده برای سیالات در دانشکده کشاورزی رازی کرمانشاه پرداخته‌شده و عسل رازیانه نیز از زنبورداران واقع در شهرستان کنگاور تهیه گردید. پس از تائید منشاء عسل در این تحقیق 39 نمونه عسل تقلبی با استفاده از شربت ساکارز، فروکتوز و ترکیب 9/0 از شربت فروکتوز به همراه گلوکز در سطوح 5/2، 5، 5/7، 10، 20، 30، 40، 50، 60، 70، 80، 90 و 100 درصد به‌وسیله همزنی در عسل، یک نمونه عسل طبیعی و یک نمونه عسل مصنوعی بررسی و مقایسه گردیدند. بر اساس این پژوهش، سه روش تصویری شامل: روش پردازش تصاویر عسل حل‌شده در آب (DiW)، روش تصویربرداری از عسل در محفظه ویژه (مشکی) با استفاده از پتری دیش (PD) و روش تصویربرداری میکروسکوپی (M) همچنین یک روش تعیین تقلب عسل مبتنی بر خواص فیزیکوشیمیایی (PH، سختی سنجی یا مواد جامد محلول TDS، هدایت الکتریکی EC، رطوبت MC) و بررسی روش ترکیبی   (C) از پارامتر‌های برتر کل روش‌ها یادشده انجام شد (روش میکروسکوپی و TSD مجزا از نوع عسل است). جهت پردازش تصاویر در هر تصویر از 33 کانال تک‌رنگ موردبررسی، 15 پارامتر (مجموعاً 495 پارامتر) مورداندازه‌گیری قرار گرفت. طبقه‌بندی معدود پارامتر‌های انتخابی توسط آنالیز حساسیت به روش شبکه استنتاج فازی ANFIS، شبکه عصبی مصنوعی ANN و سطح پاسخ RSM صورت گرفت. برای مقایسه بهترین مدل‌ها بر اساس بیشترین تابع مطلوبیت کل و با استفاده از اطلاعات آماری بیشترین ضریب تبیین (R2)، کمترین میانگین مربعات خطا (RSM)، کمترین مجموع توان‌های دوم باقیمانده‌ها (SSE) و کمترین میانگین مطلق خطا (MAE) و کمترین شاخص معنی‌داری p-value انجام شد. ضریب تبیین مدل ارائه‌شده در روش عسل انحلالی در آب (DiW) توسط سیستم‌های طبقه‌بندی AFNIS، ANN و RSM به ترتیب 9512/0، 9882/0 و 9904/0 بود، با در نظر گرفتن تمامی مقادیر خطاهای آماری مدل RSM توسط تابع مطلوبیت کل به‌عنوان بهترین مدل در این روش معرفی شد. مدل RSM بازهم توسط تابع مطلوبیت کل در روش تصویربرداری از عسل در محفظه ویژه (مشکی) با استفاده از پتری دیش (PD) توسط سیستم‌های طبقه‌بندی AFNIS، ANN و RSM به ترتیب با مقادیر ضریب تبیین 9773/0، 9731/0 و 9918/0 بهترین مدل بود. برخلاف روش‌های قبل ضریب تبیین مدل ارائه‌شده در روش تصویربرداری میکروسکوپی (M) توسط سیستم‌های طبقه‌بندی به ترتیب 9726/0، 9738/0 و 8729/0 بود، اما با توجه به نزدیکی ضریب تبیین مدل ANN به دلیل مقادیر خطاهای آماری کمتر توسط تابع مطلوبیت کل انتخاب گردید. تابع مطلوبیت کل مدل RSM را در روش مبتنی بر خواص فیزیکوشیمیایی (F) توسط سیستم‌های طبقه‌بندی به ترتیب با ضریب تبیین 9844/0، 9950/0 و 9992/0 برگزید. در این روش با افزایش تقلب هدایت الکتریکی و مواد جامد نامحلول روند کاهشی، میزان رطوبت روند افزایشی و PH با توجه به نوع شربت متفاوت بود. عسل مصنوعی نیز بیشترین هدایت الکتریکی و کمترین مقدار مواد جامد محلول و 5/2 PH= (استاندارد ?3) را به خود اختصاص داد. در روش ترکیبی (C) با استفاده پارامترهای ورودی بهترین مدل‌ در تمامی روش‌های قبلی و انجام آنالیز حساسیت، دو ها و انجام آنالیز حساسیت اسیت ترین مقدار مواد جامد محلول و حکاهش، میزان رطوبت روند افزایشی و   پارامتر از روش تصویربرداری عسل انحلالی در آب (DiW) و یک پارامتر از روش تصویربرداری میکروسکوپی (M) انتخاب و مدل‌سازی گردید و از طریق سیستم‌های طبقه‌بندی AFNIS، ANN و RSM برای حالت ترکیبی و با استفاده از تابع مطلوبیت، مدل RSM با مقدار ضریب تبیین 9992/0 در نظر گفته شد. از میان مدل برتر در هر پنج روش این پژوهش، مدل RSM در روش ترکیبی (C) با کمترین مقدار از خطاهای آماری نسبت به سایر مدل‌ها با تابع مطلوبیت 9940/0 کارآمد‌ترین معرفی شد.

  روند روبه رشد جمعیت سبب افزایش روزافزون تقاضا برای محصولات کشاورزی شده‌است. امروزه برای مصرف‌کنندگان، کیفیت میوه‌ها و سبزیجات، همانند تولیدکنندگان اهمیت زیادی دارد. تعداد بسیار زیادی از مصرف‌کنندگان تمایل به پرداخت هزینه‌ی بیشتر در ازای کیفیت بالاتر محصول مورد نظر خود دارند. در ایران اغلب روش سنتی در زمینه درجه‌بندی محصولات کشاورزی از لحاظ رنگ و اندازه رواج دارد که این روش اولا عملکرد بسیار پایین و هزینه زیادی دارد، ثانیا به علت افزایش تقاضا از سوی مصرف‌کنندگان و در نتیجه نیاز به افزایش تولید و سرعت جداسازی، پاسخگوی نیاز کارخانه‌جات نیست و ثالثا باعث عدم استقبال از محصولات کشاورزی ایران در بازارهای خارجی و نیز کاهش قمیت محصول نهایی در مقایسه با کشورهای دیگر شده‌است. از طرفی با توجه به اهمیت صادرات محصولات باغی و آگاهی از وضعیت سلامت آنها ضروری است که محصولات قبل از بسته‌بندی، درجه‌بندی شده و با اطمینان کامل نسبت به صادرات اقدام نمود. بسیاری از روش‌های مورد استفاده تخریبی بوده و لازم است در راستای استفاده از روش‌های غیرتخریبی اقداماتی صورت‌گیرد. لذا در این تحقیق سعی شد که الگوریتم هایی جهت ساخت دستگاه های درجه بندی بررسی و تدوین گردد.PH آب انار و میزان قند آن اندازه‌گیری شد. مزه انار در پنج سطح خیلی‌شیرین، شیرین، ملس، ترش و خیلی‌ترش توسط اعضاء پنل تست شد. در مرحله پردازش تصویر با توجه به توضیحات داده شده 482 پارامتر از هر تصویر انار استخراج گردید که از بین آنها 14 پارامتر شاخص با توجه به تصاویر آنها و هیستوگرام‌ها جدا گردید. از بین 14 پارامتر به کمک آنالیز حساسیت برای هر شاخص پارامترهای منتخب برای مدل‌سازی تعیین گردید. جهت درجه‌بندی و مدل سازی‌ها از سه الگوریتم ANFIS، ANN و RSM استفاده گردید. برای درجه‌بندی انار به سه سطح درجه یک، دو و سه مدل ANFIS با دقت 5/98% بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت تخمین میزان قند آب انار مدل ANN با ضریب همبستگی 988/0 بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت تخمین میزان PH آب انار مدل ANFIS با ضریب همبستگی 991/0 بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت پیش‌بینی مزه انار مدل ANN با ضریب همبستگی 995/0 بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت درجه‌بندی بر اساس دانه‌انار مدل ANN با دقت 98% بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت پیش‌بینی وزن انار مدل ANFIS با ضریب همبستگی 998/0 بهترین مدل بود. در مدل‌سازی جهت پیش‌بینی حجم انار مدل ANN با ضریب همبستگی 995/0 بهترین مدل بود.